Nüfus ve Yerleşme -I-

1.

Yukarıdaki haritada verilen bölgelerin hangisinde nüfus yoğunluğu diğerlerinden fazladır?

A) I B) II C) III D) IV E) V

2. Nüfusun yaş gruplarına göre dağılımı, ülkelerin gelişmişlik düzeyleri hakkında bilgiler verir.

Buna göre yaş gruplarına göre dağılımı yukarıdaki grafikteki gibi olan bir ülkenin, aşağıdaki hangi özelliğe sahip olduğu söylenemez?

A) Nüfusun önemli bir kesimi kırsal bölgede yaşamaktadır.

B) Genç nüfus oranı yüksektir.

C) Az gelişmiş veya gelişmekte olan ülkelerden biridir.

D) Bağımlı nüfus oranı azdır.

E) Doğal nüfus artış hızı yüksektir.

3.

Yukarıdaki grafikte Türkiye'nin 1935, 1970 ve 1990 yıllarındaki nüfusunun ekonomik faaliyet kollarına dağılımı (%)'de olarak gösterilmiştir.

Bu dağılıma göre Türkiye ile ilgili olarak:

I. Tarımda çalışan nüfus miktarı azalmıştır.

II. Tarım alanları daralmıştır.

III. Tarım dışı ekonomik faaliyetler gelişmiştir.

IV. Enerji tüketimi artmıştır.

gibi özelliklerden hangileri söylenebilir?

A) I ve II B) I ve III C) II ve III

D) II ve IV E) III ve IV



4. Bir bölgede yaşayan nüfusun bölge yüzölçümüne bölünmesiyle bölgenin aritmetik nüfus yoğunluğu, bölgede yaşayan nüfusun bölgedeki tarım alanlarına bölünmesiyle de bölgenin fizyolojik nüfus yoğunluğu elde edilir.

Aşağıdaki tabloda beş bölgenin aritmetik ve fizyolojik nüfus yoğunlukları verilmiştir.

Bölge
   

Aritmetik nüfus yoğunluğu
   

Fizyolojik nüfus yoğunluğu

I
   

64
   

80

II
   

97
   

101

III
   

100
   

170

IV
   

70
   

220

V
   

83
   

157

Yukarıdaki bilgilere göre hangi bölgede tarım alanlarının oranı en azdır?

A) I B) II C) III D) IV E) V

5.

Ülke
   

Sanayi
   

Tarım
   

Hizmet

I
   

%22
   

%49
   

%29

II
   

%27
   

%39
   

%34

III
   

%35
   

%10
   

%55

Aktif nüfusunun sektörlere dağılışı verilen yukarıdaki ülkelerin gelişmişlik düzeylerinin fazladan aza doğru sıralanışı aşağıdakilerden hangisidir?

A) I-II-III B) III-II-I C) II-I-III

D) III-I-II E) II-III-I

6. Aşağıdaki Türkiye haritasında seyrek nüfuslu yerler gösterilmiştir.

Bu yerlerden hangisinin seyrek nüfuslu olması diğerlerinden farklı bir nedene dayanır?

A) I B) II C) III D) IV E) V

7. Aşağıdakilerden hangisi bir ülkenin gelişmişlik düzeyi hakkında bilgi vermez?

A) Bebek ölüm oranı

B) Nüfus artış hızı

C) Sanayide çalışanların oranı

D) Nüfus yoğunluğu

E) Yaşam süresi

8. Aşağıdaki tabloda 1927-1990 yılları arasında Türkiye'deki kırsal ve kentsel nüfusun değişim oranları verilmiştir.

Bu grafikteki bilgilere dayanarak, aşağıdaki sonuçlardan hangisine ulaşılamaz?

A) Bütün yıllarda kırsal kesimdeki nüfus oranı kentsel nüfus oranından fazla olmuştur.

B) 1950 yılından sonra kırsal nüfus oranı sürekli azalırken kentsel nüfus oranı sürekli artmıştır.

C) Verilen yıllarda kentsel nüfus oranında % 100'den fazla artış olmuştur.

D) 1990 yılında nüfusun yarıdan fazlası kentsel alanlarda yaşamaktadır.

E) 1985 yılında kentsel ve kırsal nüfus birbirine yakındır.

9.

Yukarıda nüfusun yaş gruplarına göre dağılışını gösteren grafik aşağıdaki ülkelerden hangisine ait olabilir?

A) Mısır B) Türkiye C) İsveç

D) İran E) Hindistan

© NIBUBAI

10. Bursa, İstanbul, İzmit ve İzmir gibi kentlerde yapılan konut sayısı, ihtiyacın gerisinde kalmaktadır.

Aşağıdakilerden hangisi bu kentlerdeki konut azlığına yol açan bir etken değildir?

A) Çok fazla göç almaları

B) Nüfus artışının fazla olması

C) Konut yapılacak alanların az olması

D) Küçük ve ucuz konut yapımına öncelik verilmemesi

E) Konut yapım maliyetinin yüksek olması

11. İç göçte ülkenin toplam nüfusunda bir değişiklik ortaya çıkmaz sadece bölgelerin ve şehirlerin nüfuslarında artma yada azalma meydana gelir.

Aşağıdakilerden hangisi iç göçün sonuçlarından değildir?

A) Ülke genelinde nüfus dağılışında dengesizlik görülür.

B) Düzensiz kentleşme görülür.

C) Sanayi tesisleri kent içinde kalır.

D) Tarımsal üretim azalır.

E) Yatırımlar dengesiz dağılır.

12. Türkiye'de bazı kentlerde yıl içerisinde nüfus değişimi az olurken bazı kentlerde fazla olmaktadır.

Aşağıdaki kentlerden hangisinde yıl içindeki nüfus değişimi diğerlerinden daha azdır?

A) Muğla B) Antalya C) Zonguldak

D) İstanbul E) Bursa

13. Aşağıdaki kentlerin hangisi ekonomik etkinliklerinden dolayı mevsimlik göç almaz?

A) Adana B) Bursa C) Muğla

D) Sivas E) Antalya

14. Aşağıdakilerden hangisi köyden - kente göçü azaltacak etmenlerden biri olamaz?

A) Çiftçilere teşvik kredisi vermek.

B) Sağlık ve eğitim hizmetlerini kırsal alana gerektiği kadar yaymak.

C) Kentteki yaşamı çekilmez hale getirmek.

D) Modern tarımı yaygınlaştırmak.

E) Kırsal kesimlere küçük sanayi tesisleri yapmak

15. Bir bölgenin nüfus artışında doğal nüfus artışı ile birlikte bölge dışından gelen göçler de etkili olur.

Aşağıda verilen bölümlerin hangisinde nüfus artışı dışardan gelen göçlere bağlı değildir?

A) Doğu Karadeniz

B) Asıl Ege

C) Yukarı Sakarya

D) Çatalca-Kocaeli

E) Adana

16. Bir bölgede kırsal kesim konutlarında yapı malzemesi olarak kerpiç kullanımının yaygın olması, aşağıdakilerden hangisinin kesin göstergesidir?

A) Günlük sıcaklık farkının fazla olduğunun

B) Yağış rejiminin düzenli olduğunun

C) Yıllık yağış miktarının fazla olduğunun

D) Nüfus yoğunluğunun fazla olduğunun

E) Dağınık yerleşmelerin yaygın olduğunun

Cevap Anahtarı

1. D 2. A 3. E 4. D 5. B

6. C 7. D 8. A 9. C 10. C

11. D 12. C 13. D 14. C 15. A

16. A
Nüfus ve Yerleşme -II-

1. Gelişmiş ülkelerde nüfus dağılışı doğal koşullardan fazla etkilenmez.

Aşağıdaki nüfus piramitlerinden hangisinin ait olduğu ülkede, nüfus ve yerleşmelerin dağılışı doğal koşullardan en az etkilenmiştir?

2. I. Faal nüfus içinde sanayide çalışanların payının fazla olması

II. Ortalama yaşam süresinin kısa olması

III. Doğal nüfus artış hızının fazla olması

IV. Faal nüfusun yaş ortalamasının düşük olması

V. Bağımlılık oranının düşük olması

Yukarıdaki özelliklerden hangileri bir ülkenin genç nüfuslu olduğunun kanıtlarından değildir?

A) I ve II B) I ve V C) II ve III

D) III ve IV E) IV ve V

3.

Yukarıdaki grafikler bir ülkede 1975 ve 1995 yıllarında çalışan nüfusun sektörlere göre dağılış oranlarını göstermektedir. Buna göre aşağıdaki yorumlardan hangisine ulaşılamaz?

A) 1995 yılında çalışan nüfusun yarıya yakını tarım dışı sektörlerde çalışmaktadır.

B) 1975 yılında sanayide çalışan nüfusun toplam nüfus içindeki payı 1995 yılından daha azdır.

C) Hizmet sektöründe çalışanların payı 1995 yılında artmıştır.

D) 1975 yılında sanayide çalışanların oranı, 1995 yılında hizmet sektöründe çalışanların oranı ile aynıdır.

E) Tarımda çalışan insan sayısı 1995'de azalmıştır. Nibubai

4.

Bir ülkede çalışan nüfusun sektörlere dağılımı grafikteki gibidir.

Bu ülkeyle ilgili aşağıdaki yorumlardan hangisi kesin olarak söylenemez?

A) Enerji tüketimi azdır.

B) İhracatında hammadde oranı fazladır.

C) Genç nüfus yapısına sahiptir.

D) Kentli nüfus oranı azdır.

E) Aritmetik nüfus yoğunluğu fazladır.

5. Marmara Bölgesi'nde nüfusun hızlı artmasında;

I. Doğum oranının yüksek olması

II. Dışardan göç alması

III. İş imkanlarının fazla olması

gibi özelliklerden hangileri etkili olmamıştır?

A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III

D) I ve III E) II ve III

6.

%
   

Sanayi
   

Hizmet
   

Tarım

I
   

10
   

20
   

70

II
   

15
   

40
   

45

III
   

42
   

50
   

8

Yukarıda üç ayrı ülkenin çalışan nüfusunun sektörel dağılımı oran olarak verilmiştir.

Bu tabloya göre ülkelerle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

A) I. ülkede enerji tüketimi fazladır.

B) II. ülkede nüfusun dağılımı dengelidir.

C) III. ülkede işlenmiş madde ihracatı fazladır.

D) I. ülkenin tarımsal üretim miktarı diğerlerinden fazladır.

E) III. ülkede kırsal nüfus oranı fazladır.

7. Çeşitli nedenlerle köyden kente yapılan göçün ortaya çıkardığı pek çok sorun olmaktadır.

Aşağıdakilerden hangisi bu göçün sonuçlarından biri değildir?

A) Plansız kentleşmelerin oluşması

B) Kentlerde alt yapı ve konut sıkıntısının oluşması

C) Yatırımların dağılımında dengesizlik oluşması

D) Nüfus dağılımının dengesiz olması

E) Ülke nüfusunun hızla artması

8. Türkiye'de iç göçlerin belirli merkezlere yönelmesinin çeşitli nedenleri vardır. Bazı merkezler tarım, ticaret ve ulaşım gelişmesine bazı merkezler ise sanayi ve turizm yatırımlarına paralel olarak göç almaktadır. Aşağıdaki merkezlerden hangisine olan iç göçler daha çok turizm yatırımlarıyla ilgilidir?

A) Kahraman Maraş B) Malatya

C) Kayseri D) Alanya

E) Seydişehir

9. Türkiye'de iç göçlerin yönü daha çok doğudan batıya, kırsal yerleşmelerden kentsel yerleşmelere doğrudur.

İç göç hareketine daha çok erkek nüfusun katıldığı dikkate alınırsa aşağıdaki kentlerden hangisinde kadın nüfusun fazla olması beklenmez?

A) Giresun B) Kastamonu C) Sivas

D) Bursa E) Bingöl

10.

Yukarıdaki grafikte, Türkiye'de sayım yıllarına göre, nüfus artış hızının değişimi gösterilmiştir.

Grafikteki bilgiler dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi hakkında bilgi edinilemez?

A) Nüfus artış hızının en fazla ve en az olduğu yıllar.

B) Nüfus miktarının en az ve en çok olduğu yıllar.

C) Nüfus artış hızının ortalaması

D) Nüfus artış hızının düşme gösterdiği yıllar.

E) Nüfus yoğunluğunun bölgelere dağılımı

11. Aşağıdakilerden hangisi gelişmiş ülkeleri geri kalmış ülkelerden ayıran genel özelliklerden değildir?

A) Kalkınma hızının yüksek olması

B) Ortalama yaşam süresinin uzun olması

C) Doğurganlık oranının fazla olması

D) Kişi başına düşen milli gelirin yüksek olması

E) İhracatında sanayi ürünlerinin fazla olması

12. Aşağıdaki grafik Türkiye'de bölgelere göre kır ve kent nüfusunun dağılımını göstermektedir.

Buna göre grafik ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

A) Kentleşmenin en fazla olduğu bölge Marmara'dır.

B) İç Anadolu Bölgesi'ndeki kentleşme oranı Marmara bölgesine göre yaklaşık %50 daha azdır.

C) Kentsel nüfus miktarları arasındaki farkın en fazla olduğu bölgeler Marmara ve Doğu Anadolu'dur.

D) Toplam nüfus içinde Karadeniz Bölgesi'ndeki kırsal nüfus oranı, Akdeniz Bölgesi'nden fazladır.

E) Güneydoğu Anadolu Bölgesi'ndeki kentsel nüfus miktarı, İç Anadolu Bölgesi'ndeki kentsel nüfus miktarının yarısı kadardır.

13. Aritmetik nüfus yoğunluğu; kilometrekareye düşen kişi sayısını ifade etmektedir.

Yukarıda bir ülkenin beş farklı bölgesinin yüzölçümü oranları ve nüfus sayıları verilmiştir.

Hangi ülkenin aritmetik nüfus yoğunluğu diğerlerinden daha azdır?

A) I B) II C) III D) IV E) V

14.

İnsanlar yerleşmek için sıcak yerlerde yüksek, soğuk yerlerde alçak alanları tercih eder.

Yukarıda numaralarla gösterilen yerlerden hangisinde yerleşme yüksek yerlerde daha yoğundur?

A) I B) II C) III D) IV E) V

Cevap Anahtarı

1. D 2. B 3. E 4. E 5. A

6. C 7. E 8. D 9. D 10. E

11. C 12. B 13. C 14. E
Deneme -I-

1. K noktasında öğlen vakti, L noktasından bir saat sonra yaşanmaktadır.

Buna göre K ve L noktalarıyla ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi kesinlikle doğrudur?

A) K ve L noktaları Başlangıç meridyeni'nin batısındadır.

B) K ve L noktaları Ekvator'un kuzeyindedir.

C) K ve L noktaları aynı enlem üzerindedir.

D) K noktası, L noktasının batısındadır.

E) K noktası, L noktasının doğusundadır.

2. Aynı boylamda bulunan A ve B noktalarının Başlangıç meridyenine uzaklığının farklı olması aşağıda-kilerden hangisi ile açıklanabilir?

A) Eksen hareketi

B) Yörünge hareketi

C) Dünya'nın şekli

D) Her ikisinin doğuda yer alması

E) Yerel saatlerinin aynı olması

3. Dünya'nın şekline bağlı olarak enlem ve boylamların özellikleri ortaya çıkar.

Aşağıdakilerden hangisi Dünya'nın şekline bağlı olarak ortaya çıkmış bir özellik değildir?

A) İki boylam arasındaki mesafenin kutuplara doğru daralması

B) Paralel çaplarının kutuplardan Ekvator'a doğru büyümesi

C) Başlangıç meridyeninin İngiltere'den geçmesi

D) Sıcaklığın Ekvator'dan kutuplara doğru azalması

E) Enleme bağlı olarak güneş ışınlarının düşme açısının değişmesi nibubai

4.

Yukarıda verilen şehirlerin hangisinde yıl içinde görülecek gece-gündüz süresi arasındaki fark diğerlerinden daha fazladır?

A) Mersin B) Iğdır C) Sinop

D) İzmir E) Ankara

5. Aşağıdaki şekilde kuzey yarımkürede yer alan bazı merkezlerdeki kalıcı kar sınırları gösterilmiştir.

Buna göre, yukarıdaki şekle bakarak aşağıdaki yorumlardan hangisine ulaşılamaz?

A) Kalıcı karların alt sınırlarının kutuplara gidildikçe alçaldığına

B) Sıcaklığın enleme göre değiştiğine

C) Sıcaklığın yükseltiye göre değiştiğine

D) Sıcaklığın bazı yerlerde bakıya göre değişebileceğine

E) Sıcaklığın kara ve denizlerin dağılışına göre değişebileceğine

6. Yerden yükseldikçe hava sıcaklığı azalır.

Buna göre, yukarıdaki izohips haritasında işaretlenmiş olan A, C noktası arasındaki sıcaklık değişimini gösteren grafik aşağıdakilerden hangisi olabilir?

7. Termik ve dinamik nedenlerle oluşan sürekli basınç merkezleri arasında etkili olan rüzgarlara sürekli rüzgarlar denir.

Aşağıda verilen özelliklerden hangisi sürekli rüzgarlara ait değildir?

A) Alizeler tropikal kuşakta kıtaların doğusuna yağış getirirler.

B) Bir dağı aşarak alçalırken ısınıp sıcak ve kuru rüzgarlara dönüşürler.

C) Batı rüzgarları orta kuşakta kıtaların batısına bol yağış getirirler.

D) Ters alize rüzgarları 30° enlemlerinde çöllerin oluşumuna neden olurlar.

E) Okyanus akıntılarını başlatırlar.

8< Sabaha karşı görülen çiy, kırağı ve kırç yağışlarının öğlen vaktine doğru ortadan kalkması aşağıdakiler-den hangisi ile açıklanır?

A) Sıcaklık değerlerinin azalmasıyla

B) Bulutluluk oranının azalmasıyla

C) Sıcaklık arttıkça buharlaşmanın artmasıyla

D) Denize yakın yerlerin daha çok yağış almasıyla

E) Rüzgarın hızının gün içinde azalmasıyla

9. Karstik bölgelerde yeraltına sızan suların içindeki erimiş haldeki minerallerin bir mağara içinde çökelmesiyle sarkıtlar oluşur.

Buna göre, sarkıtların aşağıdaki yörelerden hangisinde görülmesi beklenmez?

A) Teke Yöresi B) Göller Yöresi

C) Menteşe Yöresi D) Iğdır Yöresi

E) Taşeli Platosu

10.

Yukarıdaki grafiklerde 1960 ve 1990 yıllarında Türk Hava Yollarının iç ve dış hatlarda taşıdığı yolcuların oransal dağılımı gösterilmiştir.

Grafiklerden faydalanarak aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?

A) 1960 yılında taşınan yolcu sayısı 1990 yılında daha fazladır.

B) İç hatlarda taşınan yolcu sayısı sürekli azalmıştır.

C) İstanbul'a inen yolcu sayısı 1990 yılında daha fazladır.

D) İç hatlarda taşınan yolcuların payı azalmıştır.

E) Ankara-İstanbul arası iç hatlar en yoğundur.

11. Türkiye'deki ulaşım koşullan düşünüldüğünde aşağıdakilerden hangisi doğru bilgi olamaz?

A) Demiryolu ulaşımı, karayolu ulaşımına göre daha ekonomiktir.

B) Karayolları ile Türkiye'nin her yerine ulaşmak mümkündür.

C) Kara ve demir yoluna göre deniz ulaşımının yolcu ve yük taşıma kapasitesi daha fazladır.

D) En ekonomik ulaşım biçimi karayoludur.

E) Demiryolu ulaşımı ağır yük taşımacılığında açısından önemli bir yere sahiptir.

12. I. TaşkömürüZonguldak

II. OltutaşıErzurum

III. Krom Muğla

IV. DemirDivriği

Yukarda verilen madenlerden hangileri eşleştirildiği yerin dışında başka yörelerde de çıkartılır?

A) Yalnız I B) Yalnız II C) III ve IV

D) I, II ve IV E) II ve IV

13. Aşağıdakilerden hangisi Türkiye'de büyükbaş hayvancılığın yaygın olduğu yerlerin ortak özelliğidir?

A) Yer şekillerinin sade olması

B) Bozkır bitki örtüsünün yaygın olması

C) Kışların ılık geçmesi

D) Yazların yağışlı ve otlakların gür olması

E) Et tüketiminin fazla olması

14. Birbirinden uzak iki bölgede doğal bitki örtüsünün benzerlik göstermesi aşağıdakilerden hangisinin de benzer olduğunu kanıtlar?

A) Akarsu uzunluklarının

B) Ulaşım hizmetlerinin

C) Sıcaklık ve yağış rejimlerinin

D) Rüzgar yönlerinin

E) Yer şekillerindeki engebenin

15. Doğu Karadeniz Bölümü'nün kıyı kesiminde çay, fındık ve mısır, Akdeniz Bölgesi kıyı kesiminde turunçgiller, muz ve sebze tarımı yapılmaktadır.

Sözü edilen yerlerde tarım faaliyetlerinin birbirinden farklı olması aşağıdakilerden hangisiyle açıklanabilir?

A) Yer şekilleri

B) Dağların uzanış doğrultusu

C) Çiftçilerin tercih nedeni

D) İklim özellikleri

E) Doğal bitki örtüsü

Cevap Anahtarı

1. D 2. C 3. C 4. C 5. E

6. C 7. B 8. C 9. D 10. D

11. D 12. C 13. D 14. C 15. D
Deneme -II-

1. I. İthalatında (Dış alım) hammaddenin oranı yüksek olması

II. Uçak, otomobil ve gemi gibi ürünleri ihraç etmesi

III. Tarım ürünleri ihracatının fazla olması

IV. Fabrika kurmaya yarayan ürünleri ithal etmesi

Yukarıda bir ülkenin dış ticaretine ait özellikler verilmiştir. Verilenlerden hangileri o ülkenin gelişmiş bir ülke olduğunun kanıtı olamaz?

A) Yalnız I B) II ve III C) Yalnız II

D) I ve IV E) III ve IV

2. Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde tarla tarımında birim alandan alınan ürün miktarının arttırılmasında sulama olanaklarının iyileştirilmesiyle birlikte;

I. Tohum ıslahı çalışmalarının yaygınlaştırılması

II. Ürüne göre gübre kullanımının yaygınlaştırılması,

III. Tarım arazisi yüzölçümünün genişletilmesi,

önlemlerinden hangilerinin etkili olması beklenemez?

A) Yalnız I B) Yalnız III C) I ve II

D) II ve III E) I, II ve III

3. Bazı endüstri tesisleri hammaddeye yakın kurulur. Aşağıdakilerden hangisi buna örnek oluşturmaz?

A) Şeker fabrikaları

B) Konserve fabrikaları

C) Kağıt fabrikaları

D) Çay fabrikaları

E) Dokuma fabrikaları

4. Türkiye'deki tarımsal faaliyetler nedeniyle bazı yörelere mevsimlik göç olmaktadır.

Aşağıda' belirtilen yerlerden hangisinde tarım işlerinde çalışmak üzere mevsimlik göç daha fazladır?

A) Çatalca-Kocaeli Platosu

B) Karabük-Ereğli Havzası

C) Yukarı Sakarya Bölümü

D) Tokat-Amasya arası

E) Çukurova çevresi

5. Epirojenik olayların oluşmasında yer kabuğunun ağırla-şarak mantoya gömülmesi önemli bir etkendir. Akarsular da biriktirme yaparak o bölgenin ağırlaşarak alçalmasına ve deniz seviyesinde bir yükselmeye neden olur. Nil deltası, Missisipi deltası gibi.

Sadece akarsu biriktirmesine bağlı olarak, aşağıda kesitleri verilen vadilerin hangisinde deniz ilerlemesi (Transgresyon) görülmesi beklenir?

6.

Yalnızca Güneş ışınlarının düşme açısına bağlı kalıcı kar alt sınırlan verilmiş merkezler için aşağıda belirtilenlerden hangisine ulaşılamaz?

A) Merkezlerde aynı anda farklı mevsimler yaşanır.

B) Merkezlerin enlemleri farklıdır.

C) I. Merkezde en sıcak ay temmuzdur.

D) II. Merkez Ekvatora daha yakındır.

E) 21 Mart'da I. merkez sonbaharı yaşar.

7. Yandaki koordinat sisteminde işaretlenmiş numaralı alanlar karşılaştırıldığında aşağıdakilerden hangisi yanlış olur?

A) I'de Tan ve gurup süresi en kısadır.

B) I'de izdüşüm alanı en büyüktür.

C) II ve III de çizgisel hız aynıdır.

D) III'de 21 Haziran'da en uzun gündüz yaşanır.

E) I ve II de 21 Aralık'ta gölge boyları aynıdır.

8. Aşağıdakilerden hangisi Türkiye'nin matematik konumunun sonuçlarından değildir?

A) Karadeniz kıyılarında bağıl nemin yüksek olması

B) Akdeniz kıyılarında sıcaklık ortalamalarının yüksek olması

C) Doğuya gidildikçe Güneş'in daha erken batması

D) Akdeniz kıyılarında gece-gündüz süre farkının az olması

E) Karadeniz'de tuzluluğunun Akdeniz'den az olması

9. Ekvator'dan kutuplara gidildikçe

- İki meridyen arasındaki uzaklık azalır.

- Meridyenler arasındaki yayların dönüş hızı azalır.

- İki meridyen arasındaki zaman farkı eşit kalır.

Yukarıdaki açıklamaların temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

A) Meridyen boylarının eşit olması

B) Yer ekseninin yörünge düzlemine eğik olması

C) Paralel dairelerinin her yerde boyların eşit olması

D) Dünyanın küre şeklinde olması

E) Ekvator ile yer ekseni arasındaki açının 90° olması

10. Eş yükselti eğrileriyle çizilmiş haritalarda iki eğri arasındaki yükselti farkı her yerde aynıdır.

Buna göre, yukarıdaki haritada eşyükselti eğrileri üzerinde verilen numaralanmış noktalarla İlgili olarak;

I. b ve c noktaları arasındaki yükselti farkı 75 m.dir.

II. a ve e noktalarının yükseltileri aynıdır.

III. d noktasının yükseltisi c den fazla a dan azdır. hangileri doğrudur?

A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III

D) I ve II E) I, II ve III

11. Ekvatoral iklim bölgelerinde yıl içinde en fazla yağış Mart ve Eylül aylarında düşmektedir.

Aşağıdakilerden hangisi bu durumun nedenini oluşturur?

A) Gece-gündüz sürelerinin eşitliği

B) Kara ve deniz arasındaki ısı farklılığının azalması

C) Isınmanın artması

D) Alize rüzgârlarının etkili olması

E) Sıcaklığın düşmesi

12.

Yukarıdaki şekilde gösterilen hava kütlesinin I numaralı konumdan II numaralı konuma geçebilmesi için,

I. Nem açığının azalması

II. Mutlak nem oranının azalması

III. Sıcaklığın artması

IV. Bağıl nem %100'ü aşması

gibi şartlardan hangilerinin oluşması gereklidir?

A) I ve II B) I ve IV C) III ve IV

D) II ve III E) I ve III

13.

Yukarıdaki Türkiye haritasında numaralandırılan yörelerin hangilerinde, Temmuz ayı sıcaklık ortalaması sırasıyla en yüksek ve en düşüktür?

A) I ve II B) I ve III C) IV ve V

D) III ve V E) III ve IV

14.

Yukarıdaki haritada taralı olarak gösterilen beş yöreden hangilerinde yerşekilleri diğerlerine göre daha sade bir yapıya sahiptir?

A) I ve II B) I ve III C) I ve IV

D) II ve IV E) IV ve V

Cevap Anahtarı

1. E 2. B 3. E 4. E 5. B

6. C 7. E 8. A 9. D 10. C

11. C 12. B 13. D 14. C
Deneme -III-

1. Dünya şekildeki konumda iken işaretli merkezler için yapılan yorumlardan hangisine ulaşılamaz?

(Merkezlerin Başlangıç Meridyenine uzaklıkları aynıdır.)

A) I. merkezde güneş en erken doğar, en geç batar.

B) II. merkezde yaşanan gündüz süresi IV. merkezdeki gece süresine eşittir.

C) II. merkezden I. merkeze doğru gölge boyu kısalır.

D) III. merkezde gündüz süresi 12 saattir.

E) V. merkezde gündüzler en kısadır.

2. Karadeniz Bölgesi'nin aşağıdaki özelliklerinden hangisi üzerinde yağış fazlalığının etkisi yoktur?

A) Heyelan olaylarına sıkça rastlanması

B) Nadas uygulanmasının az olması

C) Dağınık yerleşmenin yaygın olması

D) Orman yangınlarının az olması

E) Doğal liman oluşumunun az olması

3. Endüstrisi gelişmiş olan bir ülkede aşağıdakilerden hangisi görülmez?

A) Hammadde ithalatı fazladır.

B) İşlenmiş madde ihracatı fazladır.

C) Kişi başına düşen gelir fazladır.

D) Sanayide çalışanların oranı fazladır.

E) Doğal nüfus artış hızı fazladır.

4. Türkiye'de mera hayvancılığından besi hayvancılığına geçiş;

I. Tüketimin artması

II. İklim koşullarının üretimi olumsuz etkilemesi

III. Tarımda makine kullanımının artması

gibi faktörlerden hangileri nedeniyle zorunlu olmuştur?

A) Yalnız II B) I ve II C) I ve III

D) I, II ve III E) Yalnız III

5.

Yukarıdaki grafikte bir tarım ürününün yıllara göre artış

oranı grafiği verilmiştir.

Buna göre aşağıdakilerden hangisi doğru değildir?

A) Üretimin en fazla olduğu yıl 2000'dir.

B) Artış oranının en düşük olduğu yıl 1997'dir.

C) Üretimdeki en büyük artış oranı 1998'de görülmüştür.

D) Üretimin en düşük olduğu yıl 1997'dir.

E) 1996,1999 ve 2000 yıllarındaki artış oranı aynıdır.

6. Aşağıdaki yer şekillerinden hangisini oluşturan dış kuvvet Türkiye'de en az etkilidir?

7. Göçme depremleri; yer altındaki erimeler sonucunda oluşmuş mağaraların tavan kısımlarının çökmesiyle oluşur.

Aşağıdaki bölümlerden hangisinde bu tür deprem olma olasılığı en fazladır?

A) Orta Karadeniz Bölümü

B) Kars-Erzurum Bölümü

C) Çatalca-Kocaeli Bölümü

D) Antalya Bölümü

E) Asıl Ege Bölümü

8. Yer şekilleri engebeli olan yörelerde tarımda makineleşme oranı azdır.

Yukarıdaki Türkiye haritasında verilen merkezlerden hangisinde makineleşmenin azlığı yukarıdaki nedene bağlanamaz?

A) I B) II C) III D) IV E) V

9. Kışın donup yazın bataklık haline gelen topraklar üzerinde yetişen, kısa boylu kurakçıl çalılardan ve yosunlardan oluşan Tundra bitki örtüsü aşağıdaki haritada taralı alanlardan hangilerinde görülür?

A) I ve II B) II ve III C) III ve IV

D) I ve IV E) II ve V

10. Yanda, yıl boyunca ekvatoral bölgede etkili olan yağış şekli verilmiştir.

Türkiye'de bu yağış şeklinin en fazla görüldüğü bölge aşağıda-kilerden hangisidir?

A) Marmara B) Güneydoğu Anadolu

C) Karadeniz D) İç Anadolu

E) Ege

11.

Gerçek alan her türlü engebenin hesaplanması ile elde edilen, izdüşüm alan ise yerşekillerinin düzlemde meydana getirdikleri alandır.

Buna göre yukarıda verilen izohips haritasında işaretlenen noktalardan hangisinin profilinde gerçek alan ile izdüşüm alan arasındaki fark en azdır?

A)A-A' B)B-B' C)C-C

D) D-D' E) E-E'

12.

Yukarıdaki grafikte beş ülkenin enlem ve boylam farkları verilmiştir.

Gece-gündüz süreleri arasındaki fark enlemle, yerel saat farkları ise boylamla ilgilidir.

Buna göre hangi ülkede gece-gündüz süreleri arasındaki fark fazla, yerel saat farkı daha azdır?

A) I B) II C) III D) IV E) V

13. Dünyanın şekli, "Geoid" değil de, tam daire olsaydı;

I. Çizgisel hızın kutuplara doğru azalması

II. Yerçekiminin Ekvatora doğru azalması

III. Paralel çaplarının Kutuplara doğru küçülmesi

IV. Gölge boylarının Kutuplara doğru uzaması özelliklerinden hangileri gerçekleşmezdi?

A) Yalnız I B) II ve IV C) I ve III

D) Yalnız II E) III ve IV

14. Aşağıdakilerden hangisi Türkiye'nin özel konumun sonuçlarından değildir?

A) Türkiye'de en az yağışın Tuz Gölü ve çevresine düşmesi.

B) Iğdır Ovası'nın Doğu Anadolu Bölgesi'nde en yüksek kış sıcaklığına sahip olması.

C) İzmir limanının hinterlandının geniş olması

D) Güneşin batış süresinin en uzun Sinop'ta yaşanması

E) Karadeniz ve Akdeniz kıyılarının Ege kıyılarından çok yağış alması.

15. Yanda taralı olarak gösterilen alanların aynı boyutlardaki kağıtlara haritaları çizilecek olursa kaç numaralı bölgenin, harita ölçeğinin daha büyük olması beklenir?

A) I B) II C) III D) IV E)V

Cevap Anahtarı

1. C 2. E 3. E 4. B 5. D

6. A 7. D 8. C 9. D 10. D

11. D 12. A 13. D 14. D 15. E

Devamını Oku

*

Ülkeler Coğrafyası

1. Bir ülkedeki nüfus artışı üzerinde doğumların yanısıra diğer ülkelerden gelen göçler de etkilidir.

Yukarıdaki Dünya haritasında gösterilen yerlerin hangisinde nüfus artışının daha çok dışardan gelen göçlere bağlı olduğu söylenebilir?

A) I B) II C) III D) IV E) V

2. I. Kenya'da kalıcı kar alt sınırının yüksek olması

II. Kenya'da kalıcı karların bulunması

Yukarıda Kenya ile ilgili verilen iki özelliğin nedenleri sırasıyla aşağıdakilerden hangisinde verilmiştir?

I II

A) Yükselti Enlem

B) Bitki örtüsü Yağış

C) Sıcaklık Yağış

D) Yağış Yükselti

E) Enlem Yükselti

3.-Her mevsim yağışlıdır.

- Yazlar serin, kışlar ılıktır.

- Bitki örtüsü karışık ormandır.

Yukarıda iklim ve doğal bitki örtüsü belirtilen ülke aşağıdakilerden hangisi olabilir?

A) Libya B) İtalya C) Iran

D) İngiltere E) Brezilya

4.-Yaz mevsimi yağışlı, kış mevsimi kuraktır.

- Yağış rejiminde mevsimlik rüzgârlar etkilidir.

- Doğal bitki örtüsü kış mevsiminde yapraklarını döken yayvan yapraklı ormandır.

- Pirinç üretimi yaygındır.

Yukarıda belirtilen özellikler aşağıdaki ülkelerden hangisine ait olabilir?

A) Fransa B) Kanada C) Hindistan

D) İtalya E) Türkiye

5. Güneşlenme süresi, gündüz uzunluğu ile doğru orantılı iken, bulutlulukla ters orantılıdır.

Buna göre Aralık ayında aşağıdaki ülkelerden hangisinde güneşlenme süresi daha fazladır?

A) İngiltere B) Norveç C) Avustralya

D) İzlanda E) Fransa

6. Yerçekiminin Norveç'te Brezilya'dan fazla olmasında aşağıdakilerden hangisi etkilidir?

A) Boylam B) Enlem

C) Eksen eğikliği D) Yer şekilleri

E) Farklı Yarımkürelerde olmaları

7. Bir yerde kış sporlarının gelişmesi; enlem, yükselti, yer şekilleri ve ulaşım gibi şartlara bağlıdır.

Aşağıdaki ülkelerden hangisinde kış sporlarının gelişmemesinin sebebi yer şekillerine bağlanabilir?

A) Türkiye B) Hollanda C) İsviçre

D) Norveç E) Kanada

8. Gelişmekte olan ülkelerde aşağıda verilenlerden hangisi görülmez?

A) Hammadde ihracatının azalması

B) Nüfus yoğunluğunun azalması

C) Sanayide çalışan nüfusun artması

D) Tarımda çalışan nüfusun azalması

E) Doğum oranının azalması

9.

• Kahve, kakao, kauçuk, muz yetiştirilir.

• Yağmur ormanları yaygındır.

Yukarıda verilen özellikler Dünya haritasında işaretli yerlerden hangisinde görülür?

A) I B) II C) III D) IV E) V

10. Türkiye, iklimi ve yetiştirdiği ürünler bakımından aşağıda verilen Dünya ülkeleri ve bölgelerinden hangisiyle benzerlik göstermez?

A) Fransa-İspanya-Portekiz

B) Arjantin ve Şili'nin orta kesimleri

C) İskandinav ülkeleri

D) Kuzey Amerika'da California

E) Güney Afrika Cumhuriyeti

11. İzdüşüm alan haritalardan yararlanılarak bulunur. Gerçek alan ile izdüşüm arasındaki fark Dünya'nın şekli ve yer şekillerinin engebeli olmasından kaynaklanır.

Aşağıdaki ülkelerden hangisinin yer şekillerinden kaynaklanan izdüşüm alanı ile gerçek alanı arasındaki fark en azdır?

A) İsviçre B) Arnavutluk C) Yunanistan

D) Afganistan E) Hollanda

12. Aşağıda verilen ülkelerden hangisinde enlem fazlalığına bağlı olarak iklim çeşitliliği, boylam fazlalığına bağlı olarak da yerel saat farkı daha fazladır?

A) Şili B) Meksika C) İngiltere

D) Rusya E) Hindistan

13.

Yukarıdaki haritada taralı alanlardan hangisinde yağış ve akarsu rejimlerinin düzenli olduğu söylenemez?

A) I B) II C) III D) IV E) V

14. Açık denizlere (okyanuslara) kıyısı olan, sıcak ve soğuk okyanus akıntılarının karşılaştığı alanlarda balıkçılık önem kazanmıştır.

Buna göre aşağıdaki ülkelerin hangisinde balıkçılık önemli bir yere sahiptir?

A) Japonya B) Mısır C) Türkiye

D) Bulgaristan E) Gürcistan

15. Buğday, yetişme döneminde nemlilik olgunlaşma döneminde ise kuraklık isteyen bir tarım ürünüdür.

Buğdayın yetişme koşullan dikkate alındığında aşağıdaki ülkelerin hangisinde buğday tarımı yapılamaz?

A) Fransa

B) Güney Afrika Cumhuriyeti

C) İtalya

D) Avustralya

E) İngiltere

16. Yüksek enlemlerde bulunan ülkelerde buzul gölleri çok yaygındır.

Buna göre aşağıdakilerden hangisi buzul göllerinin yaygın olarak görüldüğü ülkelerdendir?

A) Finlandiya B) İspanya C) Türkiye

D) Japonya E) Avustralya

17. Aşağıda verilen ülkelerden hangisinde meridyen farkının daha fazla olduğu söylenebilir?

A) Brezilya B) Norveç C) Türkiye

D) Fransa E) Meksika

18. Aynı iklim özelliklerinin görüldüğü yerlerde yetiştirilen tarım ürünleride benzerdir.

Yazlar serin, kışlar ılık ve her mevsim yağışlı olan Karadeniz Bölgesi'nde yetiştirilen tarım ürünleri ile haritada işaretli yerlerden hangisinde yetiştirilen ürünler daha çok benzerlik gösterir?

A) I B) II C) III D) IV E) V

19. Türkiye, Norveç, Fransa ve İsviçre; Avrupa ülkeleri içinde hidroelektrik potansiyeli en fazla olan ülkelerdir.

Bu ülkelerde hidroelektrik potansiyelinin yüksek olmasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

A) Akarsularının bol su akıtması

B) Yerşekillerinin engebeli ve yüksek olması

C) İklimlerinin benzer olması

D) Akarsu boylarının uzun olması

E) Diğer enerji kaynaklarının yetersiz olması

20. Türkiye'nin Balkan ülkeleriyle ticareti azdır.

Bu durumun temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

A) Ulaşım maliyetlerinin fazla olmasına

B) Siyasi sorunların olmasına

C) Ekonomik üretimlerinin benzer olmasına

D) Ülkelerin ticari rekabet içinde olmalarına

E) Kültürel farklılıklarına

Cevap Anahtarı

1. B 2. E 3. D 4. C 5. C

6. B 7. B 8. B 9. C 10. C

11. E 12. D 13. C 14. A 15. E

16. A 17. A 18. D 19. B 20. C

Devamını Oku

*

İç Bölgeler -I-

1. Bölgelerin iklim özellikleri göz önünde bulundurulursa, hangisinin büyükbaş hayvancılığa daha az elverişli olduğu söylenebilir?

A) Marmara

B) İç Anadolu

C) Güneydoğu Anadolu

D) Ege

E) Doğu Anadolu

2. Doğu Anadolu Bölgesi'nde tarımın yaygın olmamasında;

I. Yaz süresinin kısa olması

II. Sıcaklığın tarım için yeterli olmaması

III. Tarım alanlarının çok dar olması

IV. Sulama imkanlarının az olması

V. Ortalama yükseltinin fazla olması

Yukarıdakilerden hangisinin etkisi diğerlerine göre daha azdır?

A) I B) II C) III D) IV E) V

3. Arpa, buğday ve mercimek gibi ürünlerin Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde yaygın olarak üretilmesinin nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

A) Ekonomik değerlerin fazla olması

B) Neme olan ihtiyaçlarının az olması

C) Kısa sürede olgunlaşması

D) Pazarlamanın kolay olması

E) Hayvan yemi olarak kullanılması

4. Aşağıdaki bölgelerden hangisinde tahıl üretimine bağlı olarak un ve unlu mamullerin endüstrisinin daha yaygın olduğu söylenebilir?

A) Ege

B) İç Anadolu

C) Marmara

D) Karadeniz

E) Doğu Anadolu

5. Türkiye'de bulunan bazı iklim alanlarında yıllık sıcaklık ortalaması düşük olduğundan, buharlaşma az olur. Yıllık yağış miktarı fazla olmadığı halde bu alanlar "nemli" sayılırlar.

Yukarıdaki sözü edilen durum aşağıda verilen illerden hangi ikisinde en belirgin olarak yaşanır?

A) Erzurum-Kars

B) Adana-Antalya

C) Malatya-Elazığ

D) Diyarbakır-Şanlıurfa

E) Ankara- Eskişehir

nibubai

6. Aşağıdaki bölgelerden hangisi yer şekilleri ve iklim bakımından kış turizmi için elverişli özelliklere sahip değildir?

A) Marmara

B) İç Anadolu

C) Doğu Anadolu

D) Karadeniz

E) Güney Doğu Anadolu

7. Aşağıda verilen illerin hangisinde turizmin gelişmesi diğerlerinden farklı bir nedene bağlıdır?

A) Muğla B) Antalya C) Nevşehir

D) İzmir E) Balıkesir

8. Aşağıdaki grafikte, coğrafi bölgelerin orman oranları gösterilmiştir.

Karadeniz Bölgesi'nde ormanların oranının fazla olmasında,

I. Yağışın fazla olması

II. Orman yangınlarının az olması

III. Buharlaşmanın fazla olması

IV. Topraktaki kireç birikiminin olması

etmenlerinden hangilerinin neden olduğu söylenebilir?

A) I ve II B) I ve III C) II ve III

D) II ve IV E) III ve IV

9. Doğu Anadolu Bölgesi'nde çıkarılan aşağıdaki madenlerden hangisi farklı bir bölgeye gönderilerek işletilmektedir?

A) Lületaşı B) Bakır C) Demir

D) Krom E) Linyit

10. Aşağıdaki bölümlerden hangisinde yer şekilleri tarım ve ulaşım bakımından diğerlerinden daha elverişlidir?

A) Yukarı Kızılırmak

B) Yıldız Dağları

C) Orta Fırat

D) Hakkari

E) Antalya Bölümü

11. Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde

- Gerçek alan ile İzdüşüm alan arasındaki farkın az olması

- Ekili-dikili tarım arazilerinin bölge yüzölçümüne oranının fazla olması

- Bölge içi ulaşımın kolay olması

gibi özelliklerin aşağıdakilerden hangisine bağlı olduğu söylenebilir?

A) Buharlaşmanın fazla olmasına

B) Yer şekillerinin sade olmasına

C) Yüzölçümünün küçük olmasına

D) Doğal bitki örtüsünün cılız olmasına

E) İkliminin yarı kurak olmasına

12. Yeraltı veya yerüstü gideğeni olmayan, böylece fazla sularını dışa akıtamayan göllerin suları acı veya tuzlu olur.

Aşağıdaki göllerden hangisi bu duruma örnek gösterilemez?

A) Van Gölü B) Tuz Gölü C) Beyşehir Gölü

D) Acı Göl E) Eber Gölü

13. Türkiye'de yeralan Van gölü, Acı göl gibi göllerin suları tuzlu ya da sodalıdır.

Bu durumun meydana gelmesinde aşağıdakilerden hangisi temel etkendir?

A) Göl alanlarının geniş olması

B) Beslenme bölgelerinin bol yağış alması

C) Göl tabanlarında tuz içeren tabakaların bulunması

D) Arazi yapılarının karstik olması

E) Dışa akışlarının olmaması

14. Doğu Anadolu Bölgesi'ndeki akarsuların akış hızları, Ege bölgesindeki akarsuların akış hızlarından fazladır.

Bu durum Doğu Anadolu'daki akarsuların hangi özelliğiyle açıklanabilir?

A) Yatak eğimlerinin daha fazla olmasıyla

B) Taşıdıkları su miktarının fazla olmasıyla

C) Boylarının uzun olmasıyla

D) Bölge akarsularının üzerine çok sayıda baraj kurulmuş olmasıyla

E) Karma rejimli olmalarıyla

15. Aşağıdaki yerlerden hangisi İç Anadolu'da yer almaz?

A) Obruk Platosu B) Erciyes Volkanik dağı

C) Tuz Gölü D) Kapadokya Yöresi

E) Gediz Ovası

16. iklim koşulları benzer olan bölgelerin tarım ürünleri ve bitki örtüsüde benzerlik gösterir.

Buna göre, İç Anadolu Bölgesi'nde yetişme ortamı bulan bir bitkiye aşağıdaki bölgelerden hangisinde rastlamak daha zordur?

A) Marmara B) Ege

C) Güneydoğu Anadolu D) Karadeniz

E) Doğu Anadolu

17. Doğu Anadolu Bölgesi'nde iklim ve yer şekillerinin etkisi nedeniyle sanayi gelişmemiştir.

Ancak bazı sanayi tesislerinin hammaddeye bağlı olarak bölgede kurulduğu görülür.

Aşağıdaki sanayi tesislerinden hangisi bu duruma örnek oluşturur?

A) Zeytinyağı fabrikaları

B) Çay endüstrisi

C) Fındık işleme tesisleri

D) Konserve endüstrisi

E) Süt ve süt ürünleri endüstrisi

18. Doğu Anadolu Bölgesi'nde kuraklık İç Anadolu ve Güneydoğu Anadolu'ya göre daha azdır.

Bu durum aşağıdakilerden hangisi ile açıklanabilir?

A) Akarsu kaynaklarının fazlalığı

B) Buharlaşmanın azlığı

C) Geniş platoların varlığı

D) Çayırların yaygınlığı

E) Dağiçi ovalarının varlığı

19. Türkiye'deki bölgelerin nüfus yapıları göz önünde bulundurulduğunda aşağıdaki açıklamalardan hangisinin yanlış olduğu söylenebilir?

A) Karadeniz bölgesinde tarımsal nüfus yoğunluğu fazladır.

B) Marmara Bölgesi'nde aritmetik nüfus yoğunluğu en fazladır.

C) Marmara Bölgesi'nin nüfusu Ege'den azdır.

D) Akdeniz Bölgesi'nde mevsimlere göre nüfus hareketliliği fazladır.

E) Doğu Anadolu Bölgesi'nde aritmetik nüfus yoğunluğu en azdır.

20. I. Dağlık arazi fazladır.

II. İndirgenmiş sıcaklık ile gerçek sıcaklık arasındaki fark azdır.

III. Petrol ve fosfat üretiminde birinci sıradadır.

IV. Büyükbaş hayvancılık gelişmiştir.

Güneydoğu Anadolu Bölgesi için yukarıda verilen bilgilerden hangileri yanlıştır?

A) I ve II B) I ve III C) II ve III

D) II ve IV E) I ve IV

21. İç Anadolu ve Doğu Anadolu Bölgeleri'nin yüzey şekilleri göz önüne alındığında, bu iki bölge arasında aşağıdakilerden hangisi bakımından belirgin bir farklılık olduğu söylenemez?

A) Ulaşım ağı

B) Tarım alanları

C) Yerleşme tipi

D) Volkanik arazi

E) Tarımsal nüfus yoğunluğu

Cevap Anahtarı

1. C 2. D 3. B 4. B 5. A

6. E 7. C 8. A 9. C 10. C

11. B 12. C 13. E 14. A 15. E

16. D 17. E 18. B 19. C 20. E

21. D
İç Bölgeler -II-

1. Engebeli yerlerde, kısa mesafede sıcaklık değişir.

Buna göre, aşağıdaki yörelerden hangisinde kısa mesafede sıcaklığın değişmesi beklenmez?

A) Menteşe yöresi B) Hakkari Bölümü

C) Yukarı Kızılırmak D) Orta Fırat

E) Doğu Karadeniz

2. Aşağıdakilerden hangisi, Hakkari Bölümü'nün yüksek ve dağlık olmasının ortaya çıkardığı sonuçlardan biri değildir?

A) Kısa mesafede sıcaklığın değişmesi

B) Makina kullanımının az olması

C) Demiryolu ulaşımının olmaması

D) Akarsu vadilerinin derin olması

E) Yeraltı zenginliklerinin az olması

3. Güneydoğu Anadolu Bölgesi'ndeki Altınbaşak ve Ceylanpınar ovalarında tarıma elverişli alan fazla olmasına rağmen, tarımsal verimin düşük olmasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

A) Makina kullanımının az olması

B) Buharlaşmanın fazla olması

C) Kış sıcaklıklarının düşük olması

D) Tohum ıslahının yapılmaması

E) Gübre kullanımımın az olması

4. Türkiye'de doğal koşullar gözönüne alındığında hidroelektrik enerji potansiyelinin en fazla ve en az olduğu bölgeler aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

En fazla _______En az______

A) Doğu Anadolu Marmara

B) Karadeniz İç Anadolu

C) Akdeniz Marmara

D) Doğu Anadolu Güneydoğu Anadolu

E) Ege İç Anadolu nibubai

5.

Deniz seviyesinden yükseltisi (m)


Ocak ayı sıcaklık ort. (°C)


Temmuz

ayı sıcaklık

ort. (°C)


Yıllık yağış miktarı (mm)

1200


-4


28


698

Yukarıda iklim özellikleri verilen yörede aşağıdaki tarım ürünlerinden hangisinin yetişmesi zordur?

A) Arpa B) Üzüm C) Muz

D) Elma E) Patates

6. Aşağıdaki tarım ürünlerinin hangisinin üretiminde Güneydoğu Anadolu Bölgesi birinci sırada yer alır?

A) Zeytin B) Üzüm C) Buğday

D) Arpa E) Kırmızı Mercimek

7. Buğday hasadının;

Çukurovada-Mayıs

İç Anadoluda-Temmuz

Doğu Anadoluda-Ağustos

ayında başlaması bu yerlerin hangi özelliklerinin farklılığından kaynaklanmaktadır?

A) Dağların uzanış doğrultuları

B) Yağış miktarları

C) Sıcaklık ortalamaları

D) Sulama koşulları

E) Denizden uzaklık

8. "Türkiye'de yağış azlığı sorununa bağlı olarak bazı yıllarda şiddetli kuraklıklar yaşanmış ve bazı alanlarda âdeta çöl özellikleri oluşmuştur." diyen bir araştırmacı bu gözlemini aşağıda verilen bölgelerden hangisinde yapmış olabilir?

A) Karadeniz Bölgesi

B) Marmara Bölgesi

C) Ege Bölgesi

D) İç Anadolu Bölgesi

E) Akdeniz Bölgesi

9. Erzurum-Kars ve Ardahan Yörelerinde yaz yağışlarının fazla olması;

I. Mera hayvancılığını

II. Büyükbaş hayvancılığı

III. Tahıl tarımını

IV. Çayır ve otlakları

V. Toprak nemliliğini

yukarıdakilerden hangisini olumlu yönde etkilememiştir?

A) I B) II C) III D) IV E) V

10. "Ormanların yararlarından biri de yeraltı su rejimini düzenlemesidir."

Buna göre, sadece ormanların etkisi dikkate alınırsa, aşağıdaki yörelerden hangisinde yeraltı su rejiminin daha düzensiz olduğu söylenebilir?

A) Batı Karadeniz B) Yıldız Dağları

C) Orta Fırat D) Antalya Yöresi

E) Doğu Karadeniz

11. Aşağıdakilerden hangisi Doğu Anadolu Bölgesi'nin özelliklerinden biri değildir?

A) Yüzölçümü fazladır.

B) Ortalama yükseltisi fazladır.

C) Yeraltı kaynakları çeşitlidir.

D) Orman alanları geniştir.

E) Hidroelektrik potansiyeli fazladır.

12. I. İç Anadolu

II. Doğu Anadolu Bölgesi

III. Marmara

IV. Ege

V. Karadeniz

Yukarıdaki bölgelerden hangilerinde yer şekilleri ulaşımı olumsuz yönde etkilemez?

A) I, II ve III B) II ve III C) IV, V ve I

D) I, III ve IV E) IV ve V

13.

Konutlarda kullanılan yapı malzemelerinin seçimi doğal çevreye bağlıdır.

Buna göre yukarıdaki haritada hangi ok yönünde gidilirse sırasıyla ahşap, kerpiç ve taş evler görülür?

A) I B) II C) III D) IV E) V

14. Türkiye'nin doğal güzelliklerini görmek için yola çıkan bir gözlemci, bu gezide Pamukkale Travertenleri, Afyon kaplıcaları ile Konya'daki Meke Tuzlası Gölünü gezmiştir.

Bu özelliklerin oluşumu aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?

A) Volkanizma-kırılma-karstik oluşum

B) Karstik oluşum-orojenez-volkanizma

C) Akarsu aşındırması-kıvrılma-kırılma

D) Karstik oluşum-Buzul-Akarsu biriktirmesi

E) Orojenez Epirojenez-Volkanizma

15. Aşağıdaki bölgelerden hangisinde kış mevsiminde turizmden elde edilen gelir daha azdır?

A) Marmara B) İç Anadolu

C) Doğu Anadolu D) Karadeniz

E) Güneydoğu Anadolu

16. Sularını dışarıya akıtamayan göllerin suyu acı, tuzlu veya sodalıdır.

Buna göre aşağıda verilen göllerden hangisinin suyu tatlı su özelliği gösterir?

A) Tuz Gölü B) Van Gölü

C) Akşehir Gölü D) Acı Göl

E) Eğirdir Gölü

17. Aşağıda yarımküreleri aynı olan iki bölgenin yağış grafikleri verilmiştir.

Buna göre II. yerde tahıl tarımının gelişmemesi aşağıdakilerden hangisiyle açıklanabilir?

(Diğer koşullar eşit sayılmıştır.)

A) Toplam yağış miktarının daha fazla olmasıyla

B) Yağışların genelde kar şeklinde olmasıyla

C) Akarsu rejiminin düzensiz olmasıyla

D) Ormanların daha geniş yer tutmasıyla

E) Yaz mevsiminin yağışlı olmasıyla

18.

Yukarıdaki Güneydoğu Anadolu haritasında, oklar yönünde Derlendiğinde aşağıdakilerden hangisiyle karşılaşılmaz?

A) 1 nolu ok yönünde, Akdeniz ikliminin etkisi görülür.

B) 4 nolu ok yönünde, ortalama yükselti azalır.

C) 3 nolu ok yönünde, kış sıcaklık ortalamaları azalır.

D) 2 nolu ok yönünde, çizgisel hız artar.

E) 1 ve 3 nolu oklar yönünde gece-gündüz süre farkı aynıdır.

19. Güneydoğu ve İç Anadolu Bölgeleri'nde aşağıdaki sanayi kuruluşlarından hagisinin kurulması daha zordur?

A) Et kombinaları

B) Süt ürünlerini işleme

C) Un ürünleri endüstrisi

D) Orman ürünleri endüstrisi

E) Çimento sanayi

20. Türkiye'de ormanların dağılışı, daha çok nem ve yağışa bağlı paralellik gösterir.

Buna göre yukarıdaki haritada işaretli noktalardan hangisinin orman bakımından zengin olduğu söylenemez?

A) I B) II C) III D) IV E) V

Cevap Anahtarı

1. D 2. E 3. B 4. A 5. C

6. E 7. C 8. D 9. C 10. C

11. D 12. D 13. A 14. B 15. E

16. E 17. E 18. D 19. D 20. E
İç Bölgeler -III-

1. Yükselti, engebe ve deniz etkisinden uzaklık Doğu Anadolu Bölgesi'nin doğal, beşeri ve ekonomik özelliklerini doğrudan veya dolaylı olarak etkiler.

Aşağıdakilerden hangisi yukarıdaki yargıdan daha az etkilenmiştir?

A) Sıcaklığının düşük olması

B) Doğum oranın yüksek olması

C) Ürünlerin yetişme süresinin uzaması

D) Kar yağışlarının görülmesi

E) Akarsuların hızlı akması

2.

Yukarıdaki haritada işaretlenen yörelerin bitki örtülerinin birbirinden farklı olması aşağıdakilerden hangisiyle açıklanamaz?

A) Sıcaklık ortamalarının farklı olmasıyla

B) Toprak türlerinin farklı olmasıyla

C) Yağış miktarlarının farklı olmasıyla

D) Denize uzaklıklarının farklı olmasıyla

E) Güneş ışınlarının düşme açılarının farklı olmasıyla

3. İç Anadolu bölgesinde tarım alanları çok geniş olmasına rağmen tarımsal üretim ve kazanç azdır. Bu durumun ana nedeni aşağıdakilerden hangisi olabilir?

A) Tarımda çalışan nüfusun az olması

B) Nüfus yoğunluğunun az olması

C) Yağış ve sulama olanaklarının yetersiz olması

D) Makina kullanımının az olması

E) Gübre kullanımının az olması

4.-Van Gölü ve çevresi

- Tuz Gölü ve çevresi

- Göller Yöresi

- İç Batı Anadolu Bölümü

Yukarıda Türkiye'nin en önemli kapalı havza alanları verilmiştir. Bu havzaların oluşumundaki ortak özellik aşağıdakilerden hangisidir?

A) Yer yapısı B) İklim

C) Arazi yapısı D) Yeryüzü şekilleri

E) Arazinin eğim yönü nibubai

5. Türkiye'de baraj göllerinin sayısı giderek artmaktadır.

Aşağıdakilerden hangisi baraj göllerinin yapılış amaçlarından birisi değildir?

A) Tarım topraklarının sulanması için su toplamak

B) Su taşkınlarını ve sel baskınlarını önlemek

C) İçme ve sulama suyu sağlamak

D) Hidroelektrik enerjisi elde etmek

E) Yapıldığı bölgenin iklim özelliklerini değiştirmek

6. Sağnak yağışlardan sonra akış gösterip, sonra ortadan kaybolan akarsulara sel rejimli akarsular denir.

Buna göre, aşağıdaki bölgelerin hangisinde bu tür akarsuların daha çok görüldüğü söylenebilir?

A) İç Anadolu B) Akdeniz

C) Doğu Anadolu D) Karadeniz

E) Ege

7.-Hayvancılık önemli bir geçim kaynağıdır.

- Yükselti ortalaması fazladır.

- Doğal bitki örtüsü Dağ çayırlarıdır.

Yukarıda bazı özellikleri verilen bölüm aşağıdakilerden hangisidir?

A) İç Batı Anadolu

B) Doğu Karadeniz

C) Erzurum-Kars

D) Asıl Ege

E) Yıldız dağları

8. Yazları kurak, ilkbaharı yağışlı geçen bir bölgenin iklim özellikleri gözönüne alındığında, burada yetiştirilecek aşağıdaki ürünlerden hangisinin daha ekonomik olması beklenir?

A) Mısır B) Buğday C) Pirinç

D) Soya fasulyesi E) Pamuk

9. I. Buğday

II. Mercimek

III. Pamuk

GAP (Güneydoğu Anadolu Projesi) tamamlandığında Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde yukarıda verilenlerden hangilerinin ekim alanı daralır?

A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II

D) II ve III E) Yalnız III

10. Türkiye'nin iç bölgelerindeki tarım arazilerinin hangi sorunu çözülürse sebze ve meyve üretiminde artış beklenir?

A) İlaçlama ve gübrelemeyi artırmak

B) Makinalı tarıma geçilmesini sağlamak

C) Sulanabilir alanları genişletmek

D) Nadas alanlarını yaygınlaştırmak

E) Tahıl ekim alanlarını azaltmak

11. Türkiye'nin bölgeleri ve bölümleri belirlenirken bir çok unsur dikkate alınmıştır.

Aşağıdaki bölümlerden hangilerinin ayırt edilmesinde iklim farklılığından bahsedilemez?

A) Ege Bölümü-İç Batı Anadolu Bölümü

B) Yıldız Dağları Bölümü-Güney Marmara Bölümü

C) Erzurum-Kars Bölümü-Yukarı Fırat Bölümü

D) Orta Fırat Bölümü-Dicle Bölümü

E) Yukarı Kızılırmak Bölümü-Konya Bölümü

12. I. Yıldız dağları bölümü

II. Orta Kızılırmak bölümü

III. Konya bölümü

IV. Erzurum-Kars bölümü

Yukarıdaki bölümlerden hangilerinde bitki örtüsünün bozkır olması nedeniyle küçük baş hayvancılık daha çok gelişmiştir?

A) I ve II B) III ve IV C) II ve IV

D) II ve III E) I ve IV

13. Güneydoğu Anadolu Bölgesi ile aynı enlemlerde bulunmasına rağmen, Akdeniz Bölgesi'nin kışın Güneydoğu Anadolu'dan daha ılık olması aşağıdakiler-den hangisiyle açıklanabilir?

A) Daha güneyde yer almasıyla

B) Dağların doğu-batı yönünde uzanmasıyla

C) Yükseltisinin az olmasıyla

D) Nem oranının fazla olmasıyla

E) Yüzölçümünün daha büyük olmasıyla

14. Aşağıdaki verilen göl gruplarından hangisinde denize göre yükseltinin artış sıralaması doğru olarak verilmiştir?

A) Marmara, Van, Tuz

B) Van, Marmara, Tuz

C) Marmara, Tuz, Van

D) Tuz, Marmara, Van

E) Tuz, Van, Marmara

15. Orman varlığı bakımından en fakir bölgenin Güneydoğu Anadolu olmasında;

I. Şiddetli yaz kuraklığı

II. Yağış azlığı

III. Ormanların tahrip edilmesi

IV. Kışların çok soğuk ve sert geçmesi etmenlerinden hangileri etkili olmamıştır?

A) I ve II B) I ve III C) Yalnız II

D) II ve III E) Yalnız IV

16. Türkiye'de nüfusun dağılışı düzensizdir.

Bu yerlerden hangisinde, nüfusun seyrek olması, diğerlerinden farklı bir nedenle açıklanabilir?

A) I B) II C) III D) IV E) V

17. Aşağıdaki coğrafi bölümlerden hangisi içinde bulunduğu bölgenin en sık nüfuslanmış bölümüdür?

A) Antalya B) Yukarı Fırat

C) Yıldız Dağları D) İç Batı Anadolu

E) Yukarı Kızılırmak

18. İç Anadolu'da yer alan kentlerden hangisinde turizmin daha fazla geliştiği söylenebilir?

A) Kayseri B) Nevşehir C) Konya

D) Sivas E) Eskişehir

19.

Yukarıdaki haritada taralı yöreye ait yağış rejimi grafiği, aşağıdakilerden hangisidir?

Cevap Anahtarı

1. B 2. E 3. C 4. D 5. E

6. A 7. C 8. B 9. C 10. C

11. D 12. D 13. D 14. C 15. E

16. D 17. B 18. B 19. B

Devamını Oku

*

Ticaret-Turizm-Ulaşım -I-

1.

Yukarıdaki grafikte, beş ayrı merkezdeki, kış ve yaz mevsimlerinde nüfus sayıları gösterilmiştir.

Yaz nüfus artışlarında kıyı ve deniz turizminin etkili olduğu dikkate alınırsa, bu merkezlerden hangisinin Ege veya Akdeniz kıyılarında olduğu söylenemez?

A) I B) II C) III D) IV E) V

2. I. Sıcaklık ortalamaları

II. Bitki örtüsü

III. Kayak merkezleri

IV. Ulaşım

V. Yüzölçümü

Herhangi bir ülkede turizmin gelişmesinde yukarıda verilen faktörlerden hangileri diğerlerine göre etkili değildir?

A) I ve II B) II ve III C) III ve V

D) II ve IV E) Yalnız V

3. Türkiye'de turizm geliri en fazla olan kent İstanbul iken, Muğla'nın ekonomisinde turizm gelirlerinin payı daha fazladır.

Bu durum Muğla'nın hangi özelliğinin bir sonucudur?

A) Yaz turizm merkezlerinin çok olması

B) Turizm dışı ekonomik faaliyetlerinin sınırlı olması

C) Turizm olanaklarının çeşitli olması

D) Deniz turizm döneminin uzun olması

E) Kentteki turizm bilincinin gelişmiş olması

4. Ulaşımı etkileyen koşullar dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi Türkiye'de ulaşımı engelleyen etkenlerden biri değildir?

A) Ova ve platoların geniş bir alan kaplaması

B) Akdeniz ve Karadeniz'de dağların kıyıya paralel uzanması

C) Engebelerin çok fazla olması

D) Akarsuların vadilerini dik ve derin yarması

E) Yükseltinin fazla olması

© NIBUBAI

5. Aşağıdaki haritada, Türkiye'de demiryolu bağlantısı olan iller gösterilmiştir.

Buna göre, her ilde demiryolu bağlantısının olmaması öncelikle aşağıdakilerden hangisine bağlanabilir?

A) Ulaşım süresinin uzun olmasına

B) Trafik kazalarının olmasına

C) Arazinin engebeli olmasına

D) İklim koşullarının uygun olmasına

E) Deniz bağlantısının olmasına

6. Türkiye'deki ulaşım koşullan dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisini söylemek doğru olmaz?

A) En büyük ithalat ve ihracat limanları İstanbul-İzmir ve İzmit'tir.

B) Ulaşım yolları daha çok doğu-batı uzanışlıdır.

C) En yaygın ulaşım ağı karayoludur.

D) En ekonomik ulaşım tipi denizyoludur.

E) En çok yük taşınan ulaşım tipi hava yoludur.

7. Türkiye'de potansiyel olduğu halde deniz yolunun, karayolu kadar önemli yere sahip olamamasının temel sebebi aşağıdakilerden hangisidir?

A) Üç tarafının denizlerle çevrili olması

B) İstenilen her noktaya deniz yoluyla ulaşılamaması

C) Denizyolu taşıma maliyetinin yüksek olması

D) Karayolunun denizyoluna göre yük taşıma kapasitesinin yüksek olması

E) Denizlerin ulaşım için elverişli olmaması

8. Bir limanın gelişmesinde;

- Hinterlandının genişliği

- Yükleme ve boşaltma kapasitesinin büyüklüğü

- Ulaşım bağlantısının kolaylığı önemlidir.

Bu bilgiler dikkate alındığında, aşağıdaki limanlardan hangisinin diğerlerine oranla daha fazla geliştiği söylenebilir?

A) Tekirdağ B) Ordu C) Sinop

D) İzmit E) Antalya

9. Kuveyt Abadan ile Irak Um-Kasr limanlarının gelişiminde petrol, İngiltere Cardiffi limanının gelişiminde ise demir madeni etkili olmuştur.

I. Ordu

II. İstanbul

III. İzmir

IV. Zonguldak

V. Trabzon

Türkiye'deki limanlardan hangisinin gelişiminde yukarıdakine benzer durumun etkili olduğu söylenebilir?

A) I B) II C) III D) IV E) V

10.

Yukarıdaki grafikte Akdeniz Bölgesindeki yolcu taşımacılığının, ulaşım sistemlerine yaklaşık olarak oransal dağılımı verilmiştir.

Yolcuların ulaşım yollarına dağılımının grafikteki gibi olmasında, aşağıdakilerden hangisinin etkisinin en az olduğu söylenebilir?

A) Karayolunun en hızlı ulaşım sistemi olması

B) Yer şekillerinin engebeli ve dağlık olması

C) Küçük yerleşim birimlerine karayolu ile ulaşılabilmesi

D) Hava ulaşımının çok pahalı olması

E) Demiryollarının bölgenin her yerine yayılamamış olması

11. Bir ülkenin ithalat ve ihracatında yer alan malların yüzde oranları aşağıdaki gibidir.

İHRACAT


İTHALAT

Tarım ürünü


Ham madde


Sanayi ürünü


Hammadde


Yatırım Malları


Tüketim Malları

% 20


% 5


% 75


% 75


% 10


% 15

Yukarıdaki bilgilere bakılarak; bu ülke ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılamaz?

A) Hammadde dışalımı azdır.

B) Gelişmiş bir ülkedir.

C) Sanayide çalışanlarının oranı fazladır.

D) Doğal nüfus artış hızı azdır.

E) Yaşlı nüfus oranı fazladır.

12.

Yukarıdaki grafikte Türkiye'de 1985-2000 yılları arasında ulaşım yatırımlarının, ulaşım sistemlerine göre oranları verilmiştir.

Aşağıdakilerden hangisi bu grafikten çıkarılabilecek sonuç değildir?

A) Ulaşım sistemlerine yapılan yatırımlar dengeli değildir.

B) Karayoluna yapılan yatırımların oranı 1990 -1999 yılları arasında azalmıştır.

C) 1997-1999 arasında hava yoluna yapılan yatırımlar artmıştır.

D) Yatırımlar içinde en az paya sahip olan demiryoludur.

E) Ulaşım sektörüne ayrılan toplam yatırımlar azalmıştır.

13. Bir ülkenin ihracatının;

% 65'ini tarım ürünleri % 20'sini madenler % 15'ini sanayi ürünleri

oluşturuyorsa; bu ülke ile ilgili olarak aşağıda verilen bilgilerden hangisi doğru olur?

A) Ortalama yaşam süresi uzundur.

B) Enerji tüketimi fazladır.

C) Sağlık hizmetleri gelişmiştir.

D) Sanayisi gelişmemiştir.

E) Kentleşme oranı fazladır.

14. Aşağıda bir ülkenin yıllara göre ihracat ve ithalatının ekonomi içerisindeki oransal değişimi verilmiştir.

Grafikteki bilgilere göre bu ülke için aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

A) Hammaddeler satın almaktadır.

B) Dışsatımında sanayi ürünleri başta gelir.

C) Doğal nüfus artışı hızla artmaktadır.

D) Şehirleşme oranı yüksektir.

E) Eğitim ve sağlık hizmetleri gelişmiştir.

Cevap Anahtarı

1. B 2. E 3. B 4. A 5. C

6. E 7. B 8. D 9. D 10. A

11. A 12. E 13. D 14. C
Ticaret-Turizm-Ulaşım -II-

1. Türkiye'de bölgeler arasında iklim farklılığı vardır. Bu bakımdan yetiştirilen tarım ürünlerinin çeşitleri de farklıdır. Bu durum bölgeler arası ticareti geliştirmiştir.

Yukarıdaki açıklamaya göre verilen bölümlerden hangileri arasında tarım ürünleri ticaretinin daha az gelişmesi beklenir?

A) Yukarı Fırat-Antalya

B) Doğu Karadeniz-Yukarı Fırat

C) Adana-Kıyı Ege

D) Orta Kızılırmak-Güney Marmara

E) Dicle-Antalya

2. Ülke içerisinde yapılan her çeşit mal ve hizmet alışverişi iç ticaret olarak adlandırılır.

Aşağıdakilerden hangisi Türkiye'de iç ticaretin gelişmesini sağlayan unsurlardan biri değildir?

A) Her bölgede farklı ürünlerin yetiştirilmesi

B) Her bölgede farklı madenlerin çıkarılması

C) Bölgelerin nüfus sayılarının farklı olması

D) Bölgelerin farklı sanayileşme düzeylerine sahip olması

E) Bölgelerin yüz ölçümlerinin farklı olması

3.

Yukarıdaki grafikte Türkiye'nin yıllara göre dış satım ve dışalım değerlerinin değişimleri gösterilmiştir.

Aşağıdakilerden hangisi grafikten çıkarılabilecek bir sonuç değildir?

A) Dış satım ve dış alım değerleri yıllara göre birbirine paralel artış ve azalma göstermiştir.

B) Tüm yıllarda dış ticaret açığı oluşmuştur.

C) 1992-1999 yılları karşılaştırıldığında dışalım ve satımda %100 den fazla bir artış gözlenmektedir.

D) 1995-1996 yıllarındaki ihracat gelirleri birbirine yakındır.

E) 1999 yılındaki dış ticaret açığı, 1997 yılındakinden azdır.

4. I. Yaz turizmi

II. Kış turizmi

III. Tarihi Eserler turizmi

Yukarıdaki turizm etkinliklerinin en çok geliştiği ülkeler sıralaması aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?

I II III

A) İsviçre İspanya Hollanda

B) İspanya İsviçre Mısır

C) İtalya Finlandiya Cezayir

D) İsviçre İtalya Pakistan

E) Türkiye Fransa Mısır

© NIBUBAI

5. Türkiye günümüzde kapılarını dış pazarlara tamamen açmıştır. Türkiye'de üretilen pek çok malın yabancı kökenli olanları da ithal edilmektedir.

Bu uygulamanın yapılmasının temel amacı aşağıda kilerden hangisidir?

A) Türkiye'deki üretimi azaltmak

B) Fiyat ve kalite açısından rekabet oluşturmak

C) İthalat oranını yükseltmek

D) Dış ticareti dengelemek

E) Küçük atölye ve işletmeleri kapatmak

6. Bir ülkedeki buğday üretimi yıldan yıla artarken, ülkenin buğday ithalatı yapması;

I. Nüfus artış hızının yüksek olması

II. Tüketiminin artması

III. Tarımda makine kullanımının artması

IV. Un-makarna endüstrisinin gelişmesi , gibi faktörlerden hangileri ile açıklanamaz?

A) I ve IV B) II ve IV C) Yalnız III

D) I ve II E) I ve III

7. Türkiye bir çok ürünü dışarıdan ithal eder.

Aşağıdaki mal gruplarından hangisi dış alımda en az paya sahiptir?

A) Ham petrol

B) Tıbbi malzemeler

C) Elektronik aletler

D) Suni gübre

E) Sebze-meyve

8. Aşağıdaki tabloda Türkiye'nin 1990 yılında ülke gruplarına göre yaptığı ihracat ve ithalat (milyar dolar) dağılışı verilmiştir.

Ülke Grupları


İthalat

(Milyar Dolar)


İhracat

(Milyar Dolar)

1. OECD Ülkeleri


14.2


18.8

a) AT. Ülkeleri


9.3


6.9

b) Diğer Ülkeler


4.9


11.9

2. İslam Ülkeleri


3.8


2.5

3. D. Avrupa Ülk.


2.6


1.0

4. Diğer Ülkeler


1.7


0.6

Yalnızca tablodaki bilgilerden yararlanarak aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılamaz?

A) İthalat ve ihracatta en büyük pay OECD ülkelerine aittir.

B) OECD ülkeleri ile dış ticaret fazlası vardır.

C) İslam ülkeleri ile olan ticarette dış ticaret açığı vardır.

D) Tarım ürünü ithalatı, ihracattan daha fazladır.

E) Türkiye'nin Avrupa Topluluğu ülkeleri ile olan ticarette dış ticaret açığı vardır.

9.

Limanlar


Giren Gemi


Çıkan Gemi

İSTANBUL


4418


3244

İZMİR


1739


1968

MERSİN


2051


2532

İSKENDERUN


658


682

KOCAELİ


3426


745

DİĞER


10805


9026

TOPLAM


23097


18097

Tabloda Türkiye'de 1999 yılında uluslararası deniz taşımacılığı yapılan limanlara giriş-çıkış yapan gemilere ait veriler gösterilmiştir.

Bu verilere göre yapılan yorumlardan hangisine ulaşılamaz?

A) Verilen limanlar içerisinde kapasitesi en yüksek olan İstanbul'dur.

B) İskenderun limanında çıkan gemi sayısı giren gemi sayısından daha fazladır.

C) Kocaeli limanı daha çok ithalatta kullanılmaktadır.

D) Verilen değerlere göre Türkiye'de dış ticaret fazlasının olduğu gözlenmektedir.

E) Toplam değerler, Türkiye'nin dış ticaretinde ithalat payının daha yüksek olduğuna dair fikir verebilir.

10. Marmara Bölgesi turizm potansiyeli ve turizm geliri bakımından diğer bölgelerden öndedir.

Bu durumu aşağıdakilerden hangisi en iyi açıklar?

A) Kış, deniz, tarihi eserler, kaplıca turizmi gibi özelliklere sahiptir.

B) Marmara İç deniz özelliği gösterir.

C) Yükseltisi en az olan bölgedir.

D) İklim çeşitliliği çok olan ve buna bağlı çeşitli ürünler yetişen bölgedir.

E) Sanayi çok gelişmiştir.

11. Aritmetik nüfus yoğunluğu toplam nüfusun yüzölçümüne bölünmesiyle hesaplanır. Bir yörede ülkede nüfus yoğunluğunun yüksek olmasındaki etkenlerden biride, ulaşım kolaylığının olmasıdır.

Yöre


Yüzölçümü

(Km2)


Nüfus

(Milyon kişi)

I


814.580


90

II


1.215.880


99

III


167.717


95

IV


51.520


89

V


616.822


91

Özel konumları ve gelişmişlik düzeyleri aynı olan ülkelerden hangisinde yol uzunluğunun daha fazla olduğu söylenebilir?

A) I B) II C) III D) IV E) V

12.

Yukarıda Türkiye'nin ihracatındaki tarım, endüstri ve madenciliğin 1963 -1990 yılları arasındaki oranları gösterilmiştir.

Buna göre aşağıdaki yorumlardan hangisi söylenemez?

A) Tüm yıllarda en az pay madenciliğe aittir.

B) 1977-1984 yılları arasında Endüstri ile tarımın payları eşitlenmiştir.

C) Tüm yıllarda Endüstrinin payı en fazladır.

D) Türkiye gelişmekte olan bir ülkedir.

E) Endüstri ve tarımın payındaki değişim madencilikten fazladır.

13. Aşağıdaki ulaşım sistemlerinden hangisi kurulduktan sonra, yapılacak taşıma işlemlerinde diğerlerine göre doğal koşullardan daha az etkilenir?

A) Havayolları B) Demiryolları C) Boru hatları

D) Karayolları E) Deniz ulaşımı

14. I. Türkiye'de en çok kullanılan ulaşım

II. En hızlı ulaşım

III. En güvenilir ulaşım

Yukarıdaki ulaşım sistemleri aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru tanımlanmıştır?

I II III

A) Karayolu Havayolu Demiryolu

B) Denizyolu Demiryolu Havayolu

C) Karayolu Demiryolu Havayolu

D) Demiryolu Denizyolu Karayolu

E) Havayolu Karayolu Denizyolu

15. Aşağıda verilen merkezlerden hangisinde yaz aylarındaki nüfus artışı turizm etkinliklerine bağlı değildir?

A) Adana B) Marmaris C) Antalya

D) Muğla E) Bodrum

Cevap Anahtarı

1. C 2. E 3. A 4. B 5. B

6. C 7. E 8. D 9. D 10. A

11. B 12. C 13. C 14. A 15. A

Devamını Oku

*

Kıyı Bölgeleri -I-

1. Karadeniz ve Akdeniz Bölgeleri'nde,

I. Falezlerin yaygın olması

II. Kış mevsiminin ılık olması

III. Kuzey-güney yönlü ulaşımın zor olması

IV. Akarsu boylarının kısa olması

özelliklerinden hangileri dağların kıyıya uzanış doğrultusuna bağlı olarak ortaya çıkmıştır?

A) Yalnız I B) Yalnız III C) II, III ve IV

D) I, III ve IV E) I, II ve III

2. I. Dağınık yerleşme tipi görülür.

II. Tarımsal nüfus yoğunluğu fazladır.

III. Kırsal nüfus oranı yüksektir.

IV. Aritmetik nüfus yoğunluğu azdır.

Yukarıda nüfus özellikleri verilen bölüm aşağıdakilerden hangisi olabilir?

A) Asıl Ege Bölümü

B) Konya Bölümü

C) Doğu Karadeniz Bölümü

D) Çatalca-Kocaeli Bölümü

E) Orta Fırat Bölümü

3. Türkiye'de

I. Yerel saat farkı en fazla

II. Yükseltisi en fazla

III. Turizm gelirleri en fazla

olan bölgeler aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?

I II III

A) Karadeniz Doğu Anadolu Marmara

B) Doğu Anadolu Karadeniz Ege

C) Karadeniz Doğu Anadolu Akdeniz

D) Marmara Doğu Anadolu Akdeniz

E) İç Anadolu Ege Marmara

4. Karadeniz Bölgesi'nde yer şekillerinin engebeli olması sanayinin fazla gelişmemesine neden olmuştur. Varolan fabrikalarda genelde hammaddeye bağlı olarak kurulmuştur.

Aşağıdaki fabrikalardan hangisi bu genellemeye uymaz?

A) RizeÇay fabrikaları

B) GiresunFındık işletmeleri

C) Karabük-EreğliDemir-çelik fabrikaları

D) SamsunSigara fabrikası

E) TokatŞeker fabrikaları

5. Aşağıdaki grafiklerde Karadeniz Bölgesinde çıkarılan bazı madenlerin Türkiye üretimindeki oranları verilmiştir.

Bu madenler aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?

I II III

A) Taş kömürü Krom Demir

B) Bakır Taş kömürü Linyit

C) Demir Boksit Linyit

D) Bakır Wolfram Manganez

E) Krom Taşkömürü Bakır

6. Türkiye'de; sanayi, tarım, ticaret ve turizm gibi faaliyetlerin dengesiz dağılmış olması nedeniyle iç göç olayı gerçekleşmektedir.

Buna göre aşağıda verilen bölümlerden hangisinin daha fazla iç göç aldığı söylenebilir?

A) İç Batı Ege Bölümü

B) Yukarı Kızılırmak Bölümü

C) Yıldız Dağları Bölümü

D) Dicle Bölümü

E) Çatalca-Kocaeli Bölümü

7. Türkiye'de ormanların bölgelere göre dağılışına bakıldığında oranın Karaderiiz Bölgesi'nde %26, Akdeniz Bölgesi'nde %25 olduğu görülmektedir.

Her iki bölgede kıyı kesiminde olduğuna göre orman oranlarının farklı olması aşağıdakilerden hangisiyle açıklanabilir?

A) Toprak örtüsünün farklı olmasıyla

B) Yağış rejiminin ve miktarının farklı olmasıyla

C) Nüfus yoğunluğunun farklı olmasıyla

D) Bitki örtüsünün farklı olmasıyla

E) Su kaynaklarının yetersiz olmasıyla

8. Doğu Karadeniz Bölümü'nde tarımsal nüfus yoğunluğunun fazla olmasının temel nedeni, aşağıdakilerden hangisidir?

A) Nüfusun fazla olması

B) Denizcilik faaliyetlerinin zor olması

C) Balıkçılığın gelişmesi

D) Tarım alanlarının dar olması

E) Ticaret ve turizm faaliyetlerinin sınırlı olması

9. I. Tarım

II. Turizm

III. Enerji üretimi

IV. Madencilik

V. Endüstri

Yukarıdakilerden hangisi Marmara Bölgesi'nin Türkiye ekonomisine katkısının en az olduğu faaliyettir?

A) I B) II C) III D) IV E) V

10. Aşağıdakilerden hangisi Karadeniz Bölgesi'nde yapılan tarım faaliyetleriyle ilgili doğru bilgi değildir?

A) Bol nem ve yağış isteyen tarım ürünleri yetişir.

B) Orta Karadeniz'de makinalı tarım yapma imkanı daha fazladır.

C) Tarımda sulama ihtiyacı azdır.

D) Genelde ekonomik değeri yüksek ürünler yetiştirilir.

E) Keten-kenevir ve fındığın tamamı bu bölgede yetişir.

11. Doğu Karadeniz'de havanın bulutlu olması, güneşlenme süresinin azlığı ile yıl boyunca süren yağışların olumlu ve olumsuz sonuçları vardır.

Aşağıdakilerden hangisi Doğu Karadeniz'de bu nedenle görülen olumsuz bir sonuç değildir?

A) Buğday tarımının yapılamaması

B) Heyelanların kolaylaşması

C) Çay tarımının yapılması

D) Seracılığa uygun olmaması

E) Güneş enerjisinden faydalanma olanağının az olması

12. Güney Marmara'da hayvanlardan elde edilen et ve süt üretiminde yıllara göre dalgalanma az iken, Erzurum -Kars Bölümü'nde ise fazladır.

Bu iki bölümdeki farklılığın temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

A) Yıllara göre hayvan sayılarının değişmesi

B) Hayvancılık yöntemlerinin farklı olması

C) İklimlerinin farklı olması

D) Yüzey şekillerinin farklı olması

E) Yüzölçümlerinin farklı olması



13. Türkiye'de ovaların yükseltisi arttıkça yetiştirilen tarım ürünlerinin çeşidinde azalma olduğu gözlenmektedir.

Buna göre, aşağıdaki ovaların hangisinde ürün çeşidi en azdır?

A) Bakırçay ovası

B) Menemen ovası

C) Çukurova

D) Malatya ovası

E) Malazgirt ovası

14. Karadeniz Bölgesi'nin kıyı kesimlerinde her mevsim yağışlı ve ılıman bir iklim etkilidir.

Bu durum;

I. Güneşlenme süresinin az olması

II. Yeraltı madenleri bakımından zengin olması

III. Nem oranının çok olması

IV. Bitki örtüsünün zengin olması

V. Sıcaklık farkının az olması

gibi faktörlerden hangisine etkide bulunmamıştır?

A) I B) II C) III D) IV E) V

15. Marmara Bölgesi'nde tombolo, kıyı oku ve lagün gibi yer şekillerine rastlanması bu bölgede aşağıdakilerin hangisinin etkinliğini gösterir?

A) Akarsu biriktirmesinin

B) Karstik oluşumların

C) Buzulların

D) Dalga biriktirmesinin

E) Rüzgar biriktirmesinin

16. Marmara Bölgesi'nde hidroelektrik enerji potansiyelinin düşük olması;

I. Yerşekillerinin sadeliği

II. Bölge yüzölçümünün küçüklüğü

III. Akarsu boylarının kısalığı

IV. Ortalama yükseltinin azlığı

gibi özelliklerinden hangileri ile açıklanabilir?

A) II ve III B) I ve IV C) Yalnız III

D) III ve IV E) I ve II

17. Aşağıdakilerden hangisi Marmara Bölgesi'nde yükseltinin az ve yer şekillerinin sade olmasının sonuçlarından biri değildir?

A) Gerçek alan ile izdüşüm alan arasındaki farkın az olması

B) Akarsuların enerji potansiyelinin düşük olması

C) İklim çeşitliliğinin fazla olması

D) Tarım alanlarının fazla olması

E) Yol yapım masraflarının az olması

18. I. Bozkır

II. Orman

III. Maki

Özel konum şartlarına bağlı olarak hangi bölgede yukarıdaki üç ayrı bitki türününde görülmesi mümkündür?

A) Akdeniz B) Güneydoğu Anadolu

C) Ege D) Marmara

E) İç Anadolu

19. Aşağıdakilerden hangisi Kuzey Anadolu Dağları'ndan doğup Karadeniz'e dökülen akarsuların özelliklerinden biri değildir?

A) Boyları kısadır.

B) Havzaları dardır.

C) Akış hızları fazladır.

D) Menderesler çizerek akarlar.

E) Yatak eğimleri fazladır.

Cevap Anahtarı

1. D 2. C 3. A 4. C 5. B

6. E 7. B 8. D 9. C 10. E

11. C 12. B 13. E 14. B 15. D

16. B 17. C 18. D 19. D
Kıyı Bölgeleri -II-

1. Aşağıda bir coğrafi bölgemize ait tarımsal ürünlerin, Türkiye üretimindeki oranları verilmiştir.

Buna göre, bu bölge aşağıdakilerden hangisidir?

A) Ege B) Akdeniz C) Marmara

D) Güneydoğu E) İç Anadolu

2. Ege Bölgesi'nde yeralan akarsularla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

A) Başlıca akarsular grabenler içine yerleşmişlerdir.

B) Akarsular yataklarında menderesler çizerek akar.

C) Akarsu debilerinde, kış mevsiminde artış yaz mevsiminde azalma görülür.

D) Büyük Menderes ve Gediz nehirlerinin ağızlarında deltalar oluşmuştur.

E) Engebe fazla olduğundan uzunlukları azdır.

© NIBUBAI

3.

Aynı kıyılarda yer almalarına rağmen Muğla'nın İzmir ve Manisa'ya göre daha fazla yağış aldığı görülür.

Buna göre;

I. Enlem farklılığı

II. Basınç merkezleri

III. Yükselti

IV. Dağların konumu

gibi etkenlerden hangileri bu durumun nedeni olarak gösterilebilir?

A) Yalnız I B) I ve II C) II ve III

D) III ve IV E) Yalnız II

4. Asıl Ege ile Doğu Karadeniz Bölümleri;

I. Denizel iklimin yayılış alanı

II. Yağış miktarı

III. Doğal bitki örtüsü

IV. Yağış rejimi

V. Dağların uzanış yönü

gibi özelliklerden hangisi açısından benzerlik gösterir?

A) I B) II C) III D) IV E) V

5. Rüzgârların, bitki örtüsünden yoksun, kurak veya yarı-kurak alanlarda şekillendirici etkileri fazladır.

Buna göre, Türkiye'de aşağıda verilen yerlerden hangisinde rüzgârların şekillendirici etkisi en azdır?

A) Tuz Gölü Yöresi

B) Konya-Karapınar Yöresi

C) Iğdır Yöresi

D) Menteşe Yöresi

E) Orta Fırat Bölümü

6. Turunçgiller, Akdeniz ve Ege kıyılarında yetiştiği halde İçbatı Anadolu'da ve Ergene'de yetişmemektedir.

Bu durumun nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

A) Yazların kurak geçmesi

B) Yağışların yetersiz olması

C) Sulama olanaklarının yetersiz olması

D) Kış sıcaklıklarının düşük olması

E) Toprakların kalkerli olması

7.-Kıyı Ege Bölümü

- Çoruh-Kelkit oluğu

- Güney Marmara Bölümü

Yukarıda verilen alanların ortak özelliği aşağıdakilerden hangisidir?

A) Linyit çıkarım alanları olmaları

B) Tütün üretim alanları olmaları

C) Deprem kuşağında yer almaları

D) Kentli nüfusun fazla olduğu alanlar olmaları

E) Sanayinin geliştiği alanlar olmaları

8. Aşağıdaki bölümlerden hangisi doğal göl bakımından diğerlerinden daha zengindir?

A) Antalya Bölümü

B) Konya Bölümü

C) Ergene Bölümü

D) Yukarı Fırat Bölümü

E) Dicle Bölümü

9. Denizlerdeki tuzluluk oranını etkileyen en önemli unsur, enleme bağlı buharlaşmadır.

Buna göre aşağıda verilen bölümlerin hangisinin kıyılarındaki tuzluluk oranında enleme bağlı farklılık daha fazladır?

A) Asıl Ege Bölümü

B) Antalya Bölümü

C) Adana Bölümü

D) Güney Marmara Bölümü

E) Doğu Karadeniz Bölümü

10. Bir yerdeki nüfus yoğunluğunu; yüzey şekilleri, arazinin yapısı, iklim ve ekonomik faaliyetler etkiler.

Yukarıdaki Akdeniz bölgesi haritasında işaretli yerlerin hangisinde sırasıyla nüfus yoğunluğu en fazla ve en azdır?

En fazla En az

A) 3 1

B) 1 3

C) 2 1

D) 3 2

E) 2 4

11. Yandaki şekilde sıcaklık ile tarım ürünlerinin olgunlaşma süresi arasındaki ilişki incelendiğinde, aşağıdaki bölgelerden hangisinde olgunlaşma süresi

en kışadır?

A) Marmara Bölgesi

B) Akdeniz Bölgesi

C) Karadeniz Bölgesi

D) Doğu Anadolu Bölgesi

E) Ege Bölgesi



12. I. Petro-kimya tesisleri

II. Demir-çelik sanayi

III. Kağıt endüstrisi

IV. Gülyağı sanayisi

V. Maden kömürü işletmesi

Akdeniz Bölgesi'nde yukarıdaki işletmelerden hangileri bulunmaz?

A) I ve II B) Yalnız III C) III ve IV

D) IV ve V E) Yalnız V

13. Termik enerji üretiminde kullanılan linyit aşağıdaki bölgelerden hangisinde daha çok çıkartılır?

A) Ege B) Akdeniz C) Marmara

D) İç Anadolu E) Doğu Anadolu

14. Aşağıdaki geçitlerden hangisi Akdeniz Bölgesi'nde yer almaz?

A) Zigana B) Belen C) Gülek

D) Sertavul E) Çubuk

15. Aşağıda verilen bölgeler ve turizm faaliyetleri eşleştirmelerinden hangisi doğrudur?

Ege Akdeniz Karadeniz

A) Kaplıca Deniz Yayla

B) Tarih Kış Kaplıca

C) Yayla Kaplıca Deniz

D) Yayla Tarih Kaplıca

E) Yayla Kaplıca Tarih

16. Aşağıdaki coğrafi bölümlerden hangisinde petrol rafinerisi bulunmamaktadır?

A) Çatalca-Kocaeli Bölümü

B) Kıyı Ege Bölümü

C) Adana Bölümü

D) Dicle Bölümü

E) Batı Karadeniz Bölümü

17. Ege Bölgesi'nde nüfus, bölgenin tamamına dengeli bir şekilde dağılmamıştır. Özellikle İç Batı Anadolu Bölümü'nde karasal iklim şartlan, nüfus ve yerleşmeyi olumsuz yönde etkilemiştir.

Buna göre aşağıda verilen illerden hangisinde iklim koşulları elverişli olduğu halde nüfus ve yerleşme azdır?

A) İzmir B) Manisa C) Muğla

D) Denizli E) Aydın

18. Termik elektrik enerjisinin en fazla Ege Bölgesi'nde üretilmesi bölgenin hangi özelliği ile açıklanabilir?

A) Dağların denize dik uzanması

B) Sıcak su kaynaklarının fazlalığı

C) Doğal koy ve körfezlerin fazla olması

D) Zengin linyit yataklarına sahip olması

E) Fay kaynaklarınca zengin olması

19. Akdeniz Bölgesi'nde kalkerli araziler üzerinde oluşmuş karstik şekiller oldukça yaygındır.

Buna göre aşağıdaki şekillerden hangisinin Akdeniz Bölgesi'nde bulunduğu söylenemez?

A) Lapya B) Obruk C) Polye

D) Mantarkaya E) Dolin

Cevap Anahtarı

1. A 2. E 3. D 4. E 5. D

6. D 7. C 8. A 9. A 10. A

11. B 12. E 13. A 14. A 15. A

16. E 17. C 18. D 19. D
Kıyı Bölgeleri -III-

1. Verimli tarım alanlarının bulunduğu bölümlerde, iklim ve sulama koşulları elverişli ise nüfus yoğunluğu fazladır.

Buna göre aşağıda verilen yörelerden hangisinde nüfus yoğunluğu fazladır?

A) Tuz Gölü Yöresi

B) Göller Yöresi

C) Bafra ve Çarşamba Ovaları

D) Kars-Ardahan Yöresi

E) Teke-Taşeli Platoları

2. Akdeniz Bölgesi'nde Antalya ile Adana bölümleri karşılaştırıldığında;

I. Yağış rejimi

II. Toplam yağış miktarı

III. Yaz kuraklığı

IV. Turizm gelirleri

V. Bitki örtüsü

gibi özelliklerden hangileri benzerlik gösterirler? A) I ve II B) II, III ve IV C) IV ve V

D) I, III ve V E) II ve IV

3. Akdeniz ve Karadeniz bölgelerinde dağlar kıyıya paralel uzanır.

Bu durum bölgelerin aşağıda verilen özelliklerinden hangisini etkilememiştir?

A) Kıta sahanlığının dar olmasını

B) Yağış rejimlerini

C) Kıyı ile iç kesimler arası ulaşımı

D) Denizel iklimin etki alanını

E) Boyuna kıyı tipinin oluşmasını

4. Ege Bölgesi'nde yeralan dağların kırıklı olması aşağıdaki özelliklerin hangisinde artırıcı yönde etkili değildir?

A) Depremlerin etkinliği

B) Kıyıdaki yağış miktarı

C) Jeotermal enerji kaynakları

D) Horst-graben sistemi

E) Ilıca ve kaplıcalar

© NIBUBAI

5. Ege Bölgesi'nde dağların kıyıya dik uzanmasının sonuçları arasında aşağıdakilerden hangisi gösterilemez?

A) Kıyı ile iç kesimler arasında ulaşımın kolay olması

B) Kıyılarında açık mavi tonların geniş yer tutması

C) Nemli hava kütlelerinin iç kesimlere kadar sokulabilmesi

D) Maki üst sınırının Akdeniz Bölgesinde 800 m iken Ege Bölgesinde 600 m ye düşmesi

E) Kıyıda koy, körfez ve doğal limanların fazla olması

6. Asıl Ege Bölümü'nde yer alan akarsular genellikle menderes çizerek akarlar.

Aşağıda verilenlerden hangisi bu durumun temel nedenidir?

A) Dağların doğu-batı yönlü uzanması

B) Dağların kırıklı yapıya sahip olması

C) Eğimlerinin az olması

D) Yükseltinin doğuya doğru artması

E) Yer şekillerinin engebeli olması

7. Orman Alanı

Karadeniz Bölgesi %25

Akdeniz Bölgesi %24

Ege Bölgesi %17

Marmara Bölgesi %13

Doğu Anadolu Bölgesi %11

İç Anadolu Bölgesi % 7

Güneydoğu Anadolu Bölgesi % 3

Yukarıda Türkiye'nin koruluk ve orman arazisinin bölgelere dağılış oranı verilmiştir.

Bu dağılışa bakılarak aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılabilir?

A) Akdeniz'deki ormanların tamamı geniş yapraklıdır.

B) Güneydoğu Anadolu'daki ağaçlar kısa ve bodurdur.

C) Ormanların dağılışında nemlilik ve yağışlar etkili olmuştur.

D) Ormanların dağılışı bölgelerin yüzölçümleri ile orantılıdır.

E) Doğu Anadolu Bölgesi'ndeki ormanlar daha çok Van Gölü çevresinde bulunmaktadır.

8. Bir bölge ile ilgili olarak;

I. Ortalama yükselti azdır.

II. Bir fiziki haritada daha çok yeşil renk ile gösterilir.

III. Gerçek sıcaklık ile indirgenmiş sıcaklık arasındaki fark azdır.

diyen bir araştırmacı aşağıdaki bölgelerden hangisini örnek gösterirse doğru söylemiş olur?

A) Marmara B) Doğu Anadolu C) Karadeniz

D) Akdeniz E) İç Anadolu

9. Deniz kenarındaki bir bölgede sıradağların kıyıya dik ya da paralel uzanmasının, aşağıdakilerin hangisi üzerinde etkili olması beklenir?

A) Dağların yükseltisi B) Maden çeşitliliği

C) Akarsu rejimi D) Denizelliğin etki alanı

E) Topraktaki humus miktarı

10. Marmara Bölgesi'nde eğim ve engebenin az olması hidroelektrik enerji potansiyelinin az olmasına neden olmuştur.

Aşağıdakilerden hangisi aynı nedene bağlı ortaya çıkan bir sonuç değildir?

A) Tarım alanlarının geniş olması

B) Tarım ürünleri çeşitliliğinin fazla olması

C) Yol yapım maliyetlerinin ucuz olması

D) Tarımsal nüfus yoğunluğunun az olması

E) Makine kullanımının kolay olması

11. Turizm gelirleri ve turizm potansiyelinin en fazla olduğu bölge Marmara Bölgesi'dir.

Marmara Bölgesi'nde;

I. Deniz turizmi

II. Kış turizmi

III. Kaplıca turizmi

IV. Tarihi eserler turizmi gelişmiştir.

Buna göre yukarıda belirtilen turizm etkinliklerinden hangilerinin gelişmesinde iklim ve yükseltinin etkili olduğu söylenemez?

A) I ve III B) II ve IV C) Yalnız II

D) III ve IV E) Yalnız I

12. Türkiye'de bulunan göllerin seviyeleri yıl içinde çeşitli nedenlerle alçalıp, yükselmektedir.

Buna göre sadece yağış durumuna bakılırsa hangi bölgedeki göllerin seviyesinin yıl içinde en az değişmesi beklenir?

A) Karadeniz Bölgesi

B) Marmara Bölgesi

C) Doğu Anadolu Bölgesi

D) İç Anadolu Bölgesi

E) Akdeniz Bölgesi

13. Karadeniz Bölgesi'nde;

- Kıta sahanlığının dar olması

- Falez oluşumunun fazla olması

gibi özelliklerin aşağıdakilerden hangisine bağlı ortaya çıktığı söylenebilir?

A) Doğu-batı yönünde geniş olmasına

B) Doğal bitki örtüsünün gür olmasına

C) Dağların kıyıya yakın ve paralel uzanmasına

D) Yağış miktarının fazla olmasına

E) Karadeniz'in su seviyesinin yüksek olmasına

14. I. Kıyı ile iç kesimler arasında iklim ve bitki örtüsünün

farklı olması

II. Kıta Sahanlığının dar olması

III. Tarımsal nüfus yoğunluğunun fazla olması

IV. Orografik (yamaç) yağışlarının oluşması

V. Heyelanların en çok görüldüğü bölge olması

Karadeniz Bölgesi'nde dağların kıyıya paralel ve yakın olması yukarıda verilenlerden hangilerine neden olmamıştır?

A) I ve III B) Yalnız II C) III ve V

D) IV ve V E) Yalnız V

15. Yandaki grafikte Karadeniz Bölgesi'nde üretilen bazı tarım ürünlerinin Türkiye toplam üretimindeki payları verilmiştir.

Buna göre bu ürünler aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak sıralanmıştır?

I II III

A) Mısır Fındık Tütün

B) Çay Mısır Fındık

C) Buğday Çay Keten

D) Haşhaş Mısır Pamuk

E) Fındık Şekerpancarı Tütün

16. Bölgelerin fiziki özellikleri düşünüldüğünde, Karadeniz Bölgesi'nde hangi turizm etkinliğinin gelişmesi daha sınırlıdır?

A) Traking (Dağ, doğa yürüyüşleri)

B) Rafting sporu

C) Kültür turizmi

D) Deniz turizmi

E) Yaylacılık

17. Doğu Karadeniz, Karadeniz Bölgesi'nin en fazla göç veren bölümüdür.

Bu bölümün dışarıya fazla göç vermesinde aşağıdakilerden hangisinin olumsuz etkisi daha azdır?

A) Sanayinin gelişmemiş olması

B) Ulaşım imkanlarının kısıtlı olması

C) Makineleşmenin yaygınlaşması

D) Tarım alanlarının yetersiz olması

E) İş imkanlarının az olması

18. Aşağıda Karadeniz Bölgesi'nde yetiştirilen ürünlerden hangisinin iç ve dış ticaretteki payı en azdır?

A) Mısır B) Fındık C) Çay

D) Tütün E) Kenevir

19. İklim özelliklerine bağlı olarak tarım alanlarından bir yıl içinde birden çok ürün alınmaktadır.

Bu özelliklere yukarıdaki haritada işaretli yerlerden hangisinde rastlanır?

A) I B) II C) III D) IV E) V

Cevap Anahtarı

1. C 2. D 3. B 4. B 5. D

6. C 7. C 8. A 9. D 10. B

11. D 12. A 13. C 14. E 15. B

16. D 17. C 18. A 19. D

Devamını Oku

*

Endüstri ve Madenler -I-

1.-Cam, porselen, emaye, deterjan, fotoğrafçılık, tekstil boyaları, böcek öldürücüleri, jet ve roket yakıtları yapımında kullanılır.

- Türkiye Dünya rezervlerinde birinci sıradadır. Kalitesi yüksektir.

Yukarıda bazı özellikleri verilen maden aşağıdakiler-den hangisidir?

A) Bor minerallleri B) Kükürt

C) Çinko D) Volfram

E) Civa

2.

1989 yılı hidroelektrik üretimi

Ülke


Üretilebilecek Enerji (GWh)


Üretilen Enerji (GWh)


Hidroelektrik potansiyeli kullanma oranı (%)

Türkiye


121.884


23.184


19

İsveç


130.000


72.110


55,5

Fransa


100.000


50.786


50,8

İtalya


65.000


37.484


57.6

Yukarıdaki tabloda bazı ülkelere ait hidroelektrik üretim kapasitesi, üretim miktarı ve bu üretimin kullanılma oranı gösterilmiştir.

Buna göre, aşağıdaki bilgilerden hangisine ulaşılamaz?

A) İsveç'in yerşekilleri ve iklimi akarsulardan yüksek oranda yararlanmaya uygundur.

B) Hidrolik enerji potansiyelini en az kullanan ülke Türkiye'dir.

C) Hidrolik enerji potansiyelini en iyi kullanan ülkeler İsveç ve İtalya'dır.

D) Hidrolik enerji potansiyelini en iyi kullanan ülkelerin akarsu rejimleri düzenlidir.

E) Türkiye'nin ürettiği hidroelektrik enerji miktarı Fransa'nın ürettiğinin yarısına yakındır.

3. Jeolojik oluşumundaki farklılıklardan dolayı Türkiye'de çok çeşitli madenler bulunmaktadır. Ancak bazı madenlerin rezervinin az olması nedeniyle ülke ihtiyacını karşılamak için ithalat yapılır.

Buna göre aşağıdaki madenlerden hangilerinin ithalat oranı daha fazladır?

A) Bor-Linyit

B) Taşkömürü-Demir

C) Krom-Bakır

D) Doğalgaz-Petrol

E) Demir-Bor

4. Boksit alüminyumun hammaddesidir. Ev aletleri, elektrik, otomotiv ve uçak sanayinde yoğun olarak kullanılmaktadır.

Türkiye'de alüminyumun en çok çıkarıldığı ve işlendiği yer taralı alanlardan hangisidir?

A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5

5. Türkiye'de 2002 yılında elektrik enerjisi üretiminin, enerji kaynaklarına göre dağılımı (% yüzde) aşağıdaki gibidir.

Enerji kaynağı


Yüzdesi (%)

Su


25

Doğalgaz


42

Kömür


22

Petrol, jeotermal, rüzgâr vs.


11

Tabloya göre aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

A) Elektrik enerjisi üretiminde en büyük pay doğalgaza aittir.

B) Türkiye'de sıcak su kaynaklarından elektrik enerjisi üretilmektedir.

C) Türkiye doğalgazı ithal ederek elektrik enerjisi üretmektedir.

D) Kömür ve su gücünden elde edilen elektrik enerjisinin toplamı doğalgazdan elde edilen elektrik enerjisinden fazladır.

E) Türkiye'nin elektrik enerjisinin dörtte biri su gücünden elde edilmektedir.

6.

Yukarıda Türkiye'nin yıllık güneşlenme süresini gösteren harita verilmiştir.

Güneş enerjisi üretimi ile güneşlenme süresi doğru orantılı olduğuna göre güneş enerjisinden en fazla yararlanacak coğrafi bölge aşağıdakilerden hangisidir?

A) İç Anadolu Bölgesi

B) Marmara Bölgesi

C) Güneydoğu Anadolu Bölgesi

D) Ege Bölgesi

E) Karadeniz Bölgesi

7.

Yukarıdaki Türkiye haritasında önemli termik santraller işaretlenmiştir.

Termik santrallerin dağılımında gözönünde tutulan en önemli etken aşağıdakilerden hangisidir?

A) Büyük şehirlere yakınlık

B) Kömür çıkarım alanlarına yakınlık

C) Büyük akarsulara yakınlık

D) Önemli ticaret merkezlerine yakınlık

E) Kavşak noktalarına yakınlık

8. I. Muğla Yatağan

II. Manisa Soma

III. Elazığ Keban

IV. Lüleburgaz Hamitabat

V. Kütahya Tunçbilek

Yukarıda enerji üretmek için kurulan santrallerden hangilerinin kullandığı enerji kaynağı diğerlerine göre yenilenebilir ve temiz enerji kaynağıdır?

A) I ve II B) Yalnız III C) II ve IV

D) Yalnız V E) I ve III

9. Yer şekillerinin engebeliliği hidroelektrik enerji üretiminde etkili olan en önemli faktördür.

Aşağıdaki ülkelerde yıl boyunca yeterli akıma sahip akarsulardan enerji elde edilecek olunursa hangisinde enerji üretimi daha az olur?

A) Türkiye B) Fransa C) İsviçre

D) İsveç E) Hollanda

10.

Yukarıdaki haritada beş ayrı madenin çıkarım alanı verilmiştir.

Bu madenlerden hangisi çıkarıldığı bölgede işlenmez?

A) Demir B) Krom C) Petrol

D) Linyit E) Çinko

11.-Rezervi fazla olduğu için Türkiye ihtiyacını karşılar.

- Termik santrallerde enerji kaynağı olarak kullanılır.

- Hemen her bölgede çıkarılır.

Yukarıda özellikleri verilen yeraltı kaynağı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Taşkömürü B) Demir C) Krom

D) Linyit E) Bakır

12. I. Anadolu, büyük ölçüde 3. zamanda oluşumunu tamamlamış ve zengin doğal bitki toplulukları bu devirde yerkabuğu hareketleri sonucu karbonlaşmıştır.

II. Yine 3. zamanda orojenik hareketler sonucu oluşan kırıklar boyunca volkanizma hareketleri yaygın biçimde görülmüştür.

Yukarıdaki açıklamalara göre, Türkiye'de en yaygın bulunan madenler aşağıdakilerden hangisinde gösterilmiştir?

A) Taşkömürü, petrol

B) Alüminyum, fosfat

C) Linyit, krom

D) Doğalgaz, kurşun

E) Bakır, tuz

13. Türkiye arazisi değişik jeolojik devirlerde oluştuğu için maden çeşitliliği fazladır.

Aşağıdaki madenlerin hangisinin varlığı Türkiye arazisinin büyük bir kısmının 3. jeolojik devirde oluştuğunu kanıtlar?

A) Taşkömürü B) Linyit C) Demir

D) Krom E) Çinko-kurşun

14. Enerji kaynaklarından yararlanarak elektrik üretme sistemine "Termik Santral" denir.

Türkiye'de kurulması düşünülen termik santrallerin Ege Böigesi'nde olması daha avantajlı olduğuna göre, aşağıdakilerden hangisi buna kanıt olarak gösterilebilir?

A) İş gücünün fazla olması

B) Enerji nakil hatlarının yoğun olması

C) İklim şartlarının elverişli olması

D) Linyit kömürünün bol çıkarılıyor olması

E) Yer şekillerinin elverişli olması

© NIBUBAI

Cevap Anahtarı

1. A 2. D 3. D 4. A 5. C

6. C 7. B 8. B 9. E 10. A

11. D 12. C 13. B 14. D
Endüstri ve Madenler -II-

1. Sanayi tesislerinin fazla olduğu yerlerde enerji tüketimi ve çevre kirliliği daha fazladır.

Buna göre haritada gösterilen illerden hangisinde enerji tüketimi ve çevre kirliliği daha fazladır?

A) Eskişehir B) Kocaeli C) Adana

D) Erzurum E) Gaziantep

2. Hammaddesi bol olduğundan Türkiye'de en yaygın endüstri kollarından biridir.

Aşağıdaki endüstri kollarından hangisi bu genellemeye uymaz?

A) Un ve unlu maddeler

B) Çimento

C) Gübre, plastik ve kauçuk sanayi

D) Şeker ve yağ sanayi

E) Pamuklu ve yünlü dokuma

3. Sanayi ürünlerinin, Türkiye'nin ihracatındaki payı Cumhuriyetin ilk yıllarında çok düşük iken yıldan yıla büyük artışlar göstererek 2002 yılında % 90'a ulaşmıştır.

Aşağıdaki sanayi dallarından hangilerinin Türkiye'nin ihracatındaki payı diğerlerinden daha fazladır?

A) Kağıt-Makine

B) Tekstil-Beyaz eşya

C) Kimyevi ürünler-Cam

D) Çimento-Kereste

E) Sigara-Elektronik

4. I. Hammadde

II. İşgücü

III. Sermaye

IV. Ulaşım

V. Pazar

Sanayinin kuruluşunda etkili olan yukarıdaki faktörlerden hangilerini Türkiye koşullarında sağlamak daha kolaydır?

A) Yalnız IV B) I ve II C) III ve IV

D) Yalnız III E) Yalnız I

5. Hammaddesi tarım olan sanayi kollarının Türkiye'deki dağılışında; bölgeler arasındaki iklim farklılıklarından dolayı değişiklikler görülür.

Buna göre; Karadeniz Bölgesinin kıyı kesiminde aşağıda verilen sanayi kollarının hangisinin en az gelişmesi beklenir?

A) Makarna Fabrikaları B) Kereste Sanayi

C) Fındık İşletmeleri D) Çay Fabrikaları

E) Sigara Fabrikaları

6.

Yukarıdaki haritada Türkiye'de zeytinyağı fabrikalarının en yoğun olduğu yerler gösterilmiştir. Taralı alanların hangi ortak özelliği zeytinyağı endüstrisinin bu yörelerde gelişmesine uygun ortam sağlamıştır?

A) Ulaşımın gelişmişliği

B) Avrupa pazarlarına yakınlık

C) Sermaye birikimi

D) İklim özelliklerinin benzerliği

E) İşgücü potansiyeli

7.

Yukarıda kuruluş yerleri verilen sanayi tesislerinde, aşağıdaki hammaddelerden hangisi işlenmektedir?

A) Pamuk B) Şeker C) Ağaç

D) Ayçiçeği E) Demir

8. Endüstri kuruluşlarının gelişmesinde sermaye, hammadde, enerji, işgücü, ulaşım gibi etkenler önemli yer tutar.

Sadece hammaddeye bağlı olarak Erzurum-Kars Bölümü'nde aşağıda verilen tesislerden hangisinin gelişmesi beklenemez?

A) Yem sanayi B) Deri giyim

C) Et-süt-peynir D) Ayakkabı

E) Kağıt

9. Metal madenleri işleyen sanayi kuruluşlarına metalürji sanayi denir.

Aşağıda verilen yer ve sanayi kuruluşlarından hangisi metalürji sanayine örnek olmaz?

A) SeydişehirAlüminyum fabrikası

B) EreğliDemirçelik fabrikası

C) İstanbulCam fabrikası

D) ElazığFerrc-krom fabrikası

E) SamsunBakır fabrikası

10. Aşağıdakilerden hangisi, sanayinin kuruluş yerini belirleyen koşullardan biri değildir?

A) Pazar B) Hammadde C) Ulaşım

D) Yağış E) Enerji

11. Türkiye'de jeotermal enerji kaynaklarının Ege ve Güney Marmara'da daha fazla olması aşağıdakilerden hangisi ile açıklanabilir?

A) Geniş ovaların varlığı

B) Yerkabuğunun kırılmalara uğraması

C) Arazinin kumlu ve çakıllı olması

D) Kuzey rüzgarlarının etkisiz olması

E) Kalker yapının yaygın olması

12. Aşağıdaki termik santrallerden hangisinde linyitin yakılması ile elektrik enerjisi elde edilmez?

A) Soma B) Afşin-Elbistan C) Yatağan

D) Sarayköy E) Gökova

13. Aşağıdakilerden hangisi, bir madenin işletilebilmesi için gerekli olan özelliklerden biri değildir?

A) Madenin cevher oranının yüksek olması

B) Maden rezervinin fazla olması

C) Kullanım alanlarının yaygın olması

D) Madenin çıkarım alanlarının kıyılara yakın olması

E) Madenin yüzeye yakın olması

14.-Petrol yönünden zengin ülkelerde yaygın olarak çı-

karılır.

- Türkiye tüketiminin çoğunu başta Rusya olmak üzere ithal ederek karşılar.

Yukarıda özellikleri verilen yeraltı kaynağı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Linyit B) Demir C) Taşkömürü

D) Bor mineralleri E) Doğal gaz

15. Aşağıdaki haritada, bir madenin Türkiye'de bulunduğu yerler gösterilmiştir.

Bu maden aşağıdakilerden hangisidir?

A) Demir B) Bakır C) Boksit

D) Kaya tuzu E) Uranyum

16. Aşağıda bazı madenlerin çıkarıldığı başlıca yerler A, D, O ile gösterilmiştir.

Bu madenler aşağıdakilerden hangisinde doğru eşleştirilmiştir?

--

A) Bor Bakır Demir

B) Demir Bakır Krom

C) Krom Demir Alüminyum

D) Demir Bakır Bor

E) Bakır Demir Krom

17.

Yukarıdakilerden hangisi bir linyit havzası değildir?

A) Soma B) Tavşanlı C) Mazıdağı

D) Çeltek E) Elbistan

18. Türkiye'de bulunan enerji kaynaklarından bazıları tüketimi karşılayabilmekte bazıları karşılayamamaktadır.

Buna göre aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi doğrudur?

Tüketimi karşılayan Tüketimi karşılayamayan

A) Linyit Petrol

B) Petrol Linyit

C) Taşkömürü Linyit

D) Güneş enerjisi Linyit

E) Doğalgaz Nükleer enerji

© NIBUBAI

Cevap Anahtarı

1. B 2. C 3. B 4. B 5. A

6. D 7. C 8. E 9. C 10. D

11. B 12. D 13. D 14. E 15. E

16. D 17. C 18. A

Devamını Oku

*