NEMLİLİK
Nemlilik yer yüzünde canlı hayatının gelişmesinde ve devamında çok önemli bir unsurdur. Hava ve iklim şartları bakımından da çok önemlidir. Her şeyden önce yağışların kaynağı, havadaki su buharıdır.
Su her sıcaklıkta buharlaşır. Bu sebeple atmosferde sürekli bir miktar nem vardır. Buna atmosfer nemliliği denir. Nemliliği ölçen alete de higrometre denir.
MUTLAK NEM
Mutlak Nem: 1 m³ hava içinde bulunan nemin gr olarak ağırlığına denir.
Su buharının miktarı hacim itibariyle hiçbir zaman havanın % 4’ünü aşmaz.
Mutlak Nemde Etkili Faktörler
*Buharlaşma Yüzeyi: Buharlaşma yüzeylerinden (okyanus , deniz , akarsu , göl , bitki örtüsü gibi) uzaklaştıkça mutlak nem azalır. Örnek; deniz kıyısından kara içlerine, ormanlık alandan ormansız alana gidildikçe mutlak nem azalır
Mutlak Nemde Etkili Faktörler
Sıcaklık: Sıcaklık arttıkça buharlaşma artacağından dolayı genellikle mutlak nem de artar. Örnek; Ekvatordan kutuplara doğru mutlak nem azalır. Ayrıca yazdan kışa, gündüzden geceye geçildiğinde mutlak nem azalır
NOT: Sıcaklık arttıkça her zaman mutlak nem artmayabilir. Ama sıcak denizlere yaklaştıkça mutlak nem her zaman artar.
Mutlak nem Ekvator çevresindeki denizler üzerinde çok fazla iken , dönenceler çevresindeki çöl alanlarında çok azdır.
Mutlak Nemde Etkili Faktörler
Rüzgarların esme yönü: Denizden gelen rüzgarlar mutlak nemi artırırlar.
Okyanus akıntıları: Sıcak su akıntılarının etkili olduğu yerlerde mutlak nem fazladır.
MAKSİMUM NEM (DOYMA MİKTARI)
Maksimum Nem (Doyma miktarı) : Belirli bir sıcaklık ve basınç altında 1 m³ havanın taşıyabileceği en fazla nem miktarına denir.
Sıcaklık arttıkça havanın hacmi genişler ve alabileceği nem miktarı da artar. Hava soğuduğunda ise hacmi daralır ve alabileceği nem azalır.
Sıcaklık arttıkça havanın taşıyabileceği nem miktarı artar. Buna örnekler;
-Yükselen havanın yağış bırakması,
-Föhn rüzgarının kurutucu etki yapması,
-Çöllerde havanın nem açığının fazla olması,
-Alçalıcı hava hareketleri sonucunda havanın nem açığının artması,
-Gündüz sis yoğunluğunun az olması veya gece oluşan sislerin gündüz ortadan kalkması
Sıcaklık arttıkça havanın taşıyabileceği nem miktarı artar.
Ölçülmüş değerler;
| -20 °C | 1,10 gr/m³ |
| -10 °C | 2,38 gr/m³ |
| 0 °C | 4,85 gr/m³ |
| 5 °C | 6,80 gr/m³ |
| 15 °C | 12,85 gr/m³ |
BAĞIL(NİSBİ) NEM
Bağıl Nem (nisbi ): Belirli bir sıcaklıktaki hava kütlesinin içinde bulunan nem miktarının , o sıcaklıkta alabileceği en fazla nem miktarına oranıdır. 
Bağıl nem havada bulunan nemin yüzde cinsinden değeridir.
Bağıl nem havanın nem açığını veya neme doyma oranını verir.
Bir yerde yağış olabilmesi için bağıl nem %100 ‘ü aşması gerekir.
BAĞIL NEMDE ETKİLİ FAKTÖRLER
Sıcaklık: Sıcaklık arttıkça bağıl nem azalır. Sebebi ısınan havanın hacmi genişler, alabileceği nem artar. Sıcaklığa uygun buharlaşma gerçekleşmez ise havanın nem açığı büyür ve bağıl nem azalır.
Örnek;
***Sıcaklık artarken mutlak nem aynı şekilde artmıyorsa; bağıl nem azalır.
Bağıl nem azaldıkça buharlaşma artar. Bağıl nem arttıkça buharlaşma azalır.
Yükselti: Yükseklere çıkıldıkça sıcaklık azalır ve bağıl nem artar.
Mutlak Nem: Sıcaklık aynı iken zaman içinde mutlak nem artarsa, bağıl nem de artar.
NOT: Bağıl nem Ekvator çevresinde yüksek iken ,çöl bölgelerinde ve kara içlerinde azdır.
Yurdumuzda bağıl nem en yüksek, Karadeniz Bölgesi’ndedir. En düşük ise, G.Doğu Anadolu Bölgesi’ndedir.
YOĞUNLAŞMA
Hava içindeki su buharının soğuması sonucu katı veya sıvı hale dönüşmesi olayına yoğunlaşma denir.
Yoğuşma noktasına iki yoldan erişilir. Bunlar : 1- Havadaki nem miktarının artması; 2-Sıcaklığın azalmasıdır (tabiatta en fazla görülen yoğuşma biçimidir).
Havanın alttan soğuması sonucu oluşan yoğunlaşma biçimine sis denir .
Sis olayının en önemli özelliği, dünya yüzeyi ile temas eden havanın soğuması sonucunda meydana gelmesidir.
Sıcak ve nemli bir havanın daha soğuk bir yerle teması sonucu sis oluşur. Sıcak ve soğuk hava kütlelerinin karşılaşması da sislere yol açar.
BAŞLICA SİS OLUŞUM ŞEKİLLERİ
*Rüzgar, ılık denizlerden soğuk karaya eserse karada sis oluşur.
*Rüzgar, sıcak denizlerden soğuk denizlere eserse soğuk sular üzerinde sis oluşur.
*Rüzgar, sıcak karalardan soğuk denizlere eserse deniz üzerinde sis oluşur.
*Serin denizler üzerinde alçalan hava kütleleri sis oluşumuna neden olur.
*Yamaç Sisleri: Sıcak ve nemli havanın yamaç boyunca yükselirken soğumasından dolayı oluşan bir sis türüdür.
*Cephe Sisleri: Yağış anında soğuk hava içindeki sıcak yağmur damlacıklarının soğuması ile oluşan sislerdir.
*
